16-vjeçari Arjon Xhezairi ka ndërruar jetë në Spitalin e Traumës në Tiranë, pasi nuk arriti t’u mbijetonte plagë...
BOTA
“Basti” me vdekjen/ 7 njerëz ruhen në -196°C me shpresën se do të ringjallen pas 250 vitesh
PiranjatPërditësimi i fundit 14 September 2026, 21:06
Shtatë njerëz të vdekur po ruhen në temperaturën ekstreme prej -196 gradë Celsius, në një objekt të izoluar në Holbrook të New South Wales, Australi, me shpresën se një ditë shkenca do të jetë në gjendje t’i rikthejë në jetë. Bëhet fjalë për një qendër krioprezervimi të kompanisë Southern Cryonics, e cila prej vitit 2023 ruan trupa njerëzorë në rezervuarë të mëdhenj të mbushur me azot të lëngshëm.
Sipas The Guardian, shtatë personat janë vendosur me kokën poshtë në rezervuarët metalikë, të njohur si “dewars”, ku temperatura mbahet në rreth -196°C. Kompania u ofron klientëve atë që e përshkruan si një mundësi për zgjatjen e jetës, edhe pse nuk ka asnjë garanci se ata do të mund të rikthehen ndonjëherë në jetë. Procedura nis menjëherë pas vdekjes. Trupi ftohet sa më shpejt dhe më pas i nënshtrohet një procesi të quajtur vitrification, gjatë të cilit përdoren substanca krioprotektive për të kufizuar dëmtimin e qelizave nga temperaturat ekstreme.
Pas stabilizimit, trupi transportohet në objektin e Southern Cryonics dhe vendoset në azot të lëngshëm për ruajtje afatgjatë.
Kjo procedurë nuk është aspak e lirë. Sipas The Guardian, kostoja fillestare e stabilizimit është rreth 60 mijë dollarë australianë, ndërsa ruajtja afatgjatë kushton rreth 150 mijë dollarë australianë. Kompania u kërkon klientëve gjithashtu një tarifë vjetore anëtarësimi.
Por pyetja më e madhe mbetet: a do të jetë ndonjëherë e mundur ringjallja e tyre?
Peter Tsolakides, drejtuesi i Southern Cryonics, nuk premton një rezultat të tillë. Ai vlerëson personalisht se mundësia që teknologjia e nevojshme për ringjalljen e këtyre personave të ekzistojë pas rreth 250 vitesh është vetëm 10%. Shkencëtarët janë edhe më skeptikë. Ekspertë të krioprezervimit argumentojnë se teknologjia aktuale nuk është në gjendje të ruajë në mënyrë të përsosur një trup të tërë, veçanërisht trurin dhe lidhjet komplekse ndërmjet qelizave nervore. Edhe nëse trupi do të ruhej për shekuj, mbetet një problem tjetër: sëmundja ose dëmtimi që shkaktoi vdekjen do të duhej të kurohej nga teknologjia e së ardhmes.
Pavarësisht skepticizmit shkencor, njerëzit që zgjedhin krioprezervimin e shohin atë si një bast. Nëse ringjallja do të bëhej ndonjëherë e mundur, ata do të kishin një shans për t’u rikthyer në jetë; nëse jo, procesi do të mbetet vetëm një eksperiment i pazakontë mbi kufijtë e shkencës.
Për momentin, shtatë trupat në Holbrook vazhdojnë të ruhen në -196°C, në pritje të një teknologjie që sot nuk ekziston.
