El Niño kërcënon Amazonën, shkencëtarët: Do të ketë thatësira dhe zjarre të rënda

Amazonës i kanoset një periudhë kritike thatësire, pasi një fenomen i fuqishëm El Niño pritet të arrijë kulmin në fund të vitit, pikërisht në fund të sezonit të thatë. Shkencëtarët paralajmërojnë se kombinimi i temperaturave të larta, mungesës së reshjeve dhe kushteve të thata mund të rrisë ndjeshëm rrezikun për zjarre dhe dëmtime të mëtejshme të pyllit tropikal.

"The Guardian” shkruan se sipas parashikimeve të cituara në material, kulmi i El Niño-s pritet ndërmjet tetorit dhe dhjetorit, kur lumenjtë e Amazonës zakonisht janë në nivelet e tyre më të ulëta dhe bimësia është më e ekspozuar ndaj thatësirës.

Situata shihet si veçanërisht shqetësuese pasi Amazona është një prej ekosistemeve më të rëndësishme në botë. Pylli ndihmon në rregullimin e klimës, ciklit të ujit dhe reshjeve në pjesë të mëdha të Amerikës së Jugut, ndërsa bimësia thith sasi të mëdha të dioksidit të karbonit.

Agjencia meteorologjike braziliane ka paralajmëruar se El Niño mund të vonojë fillimin e sezonit të shirave në Amazonë, të rrisë temperaturat dhe të ulë nivelin e lumenjve.

Këto kushte mund të krijojnë një terren të favorshëm për përhapjen e zjarreve. Ekspertët paralajmërojnë se pylli, i dëmtuar tashmë nga shpyllëzimi, bujqësia, minierat dhe ndryshimet klimatike, mund të jetë më i prekshëm ndaj temperaturave ekstreme dhe zjarreve.

Tre episode të forta të mëparshme të El Niño-s, në vitet 1997-98, 2015-16 dhe 2023-24, kanë shkaktuar thatësira të mëdha në Amazonë, rënie të niveleve të lumenjve, zjarre dhe dëme të konsiderueshme në ekosistem.

Efektet e El Niño-s mund të mos kufizohen vetëm në muajt e fundit të vitit. Sipas ekspertëve të cituar në material, ndikimi i ngrohjes së oqeanit në klimën globale mund të shfaqet me vonesë, duke bërë që kushtet e vështira të vazhdojnë edhe në vitin 2027.

Carlos Nobre, profesor në Universitetin e São Paulos dhe një prej studiuesve kryesorë të klimës në Brazil, ka paralajmëruar se Amazona duhet të jetë e përgatitur për një thatësirë të rëndë të paktën deri në fillim të vitit 2027. Edhe komunitetet indigjene po përgatiten për një sezon të vështirë, ndërsa në disa zona janë krijuar ekipe lokale për përballimin e zjarreve.

Rreziku nuk lidhet vetëm me pyllin. Një thatësirë e zgjatur mund të prekë bujqësinë dhe blegtorinë, duke ulur cilësinë e kullotave, duke shtuar stresin nga nxehtësia te kafshët dhe duke krijuar mungesa uji.

Fermerët brazilianë po përgatiten për një sezon të vështirë, ndërsa ekspertët shqetësohen për ndikimin e mundshëm në prodhimin e sojës dhe produkteve të tjera bujqësore.

Në të njëjtën kohë, OKB-ja ka paralajmëruar se miliona njerëz në botë mund të përballen me pasiguri më të madhe ushqimore si pasojë e ndikimeve të El Niño-s.