Kryebashkiakja japoneze bën histori, bëhet e para në vend që merr leje lindjeje nga posti drejtues

Një kryetare bashkie në Japoni ka hyrë në histori duke u bërë zyrtarja e parë vendore në detyrë në vend që merr leje lindjeje, duke hapur një debat të gjerë mbi barazinë gjinore dhe pengesat që përballen gratë në politikën japoneze. Shoko Kawata, kryebashkiake e qytetit Yawata, një zonë me rreth 69 mijë banorë në Japoninë perëndimore, kishte bërë histori edhe më parë, kur në vitin 2023, në moshën 33-vjeçare, u zgjodh si kryebashkiakja më e re femër në historinë e Japonisë. Por kur vendosi të krijonte familje, ajo u përball me një boshllëk institucional. Ndërsa punonjësit e bashkisë kanë të drejtë për 16 javë leje lindjeje, nuk ekzistonte asnjë procedurë specifike për një kryetare bashkie. Për këtë arsye, Kawata u detyrua të krijonte vetë rregullat dhe mënyrën e zbatimit të kësaj lejeje.

“U habita shumë kur kuptova se isha kryebashkiakja e parë që merrja leje lindjeje. Kjo më bëri të kuptoj se deri tani nuk ka pasur shumë gra të reja, apo gra në përgjithësi, në poste të tilla drejtuese”, tha ajo. Vendimi i saj ka nxjerrë në pah hendekun e thellë gjinor në politikën japoneze, e cila vazhdon të dominohet nga burrat. Edhe pse Japonia zgjodhi vitin e kaluar kryeministren e parë femër, Sanae Takaichi, vendi mbetet shumë prapa në përfaqësimin politik të grave. Sipas raportit të Forumit Ekonomik Botëror për hendekun gjinor, Japonia renditet e 118-ta nga 148 vende, ndërsa në kategorinë e fuqizimit politik ndodhet në vendin e 125-të.

Kawata, e cila pritet të lindë në shtator, argumenton se Japonia ka nevojë për reforma të thella për të përballuar krizën demografike, rënien e lindjeve dhe plakjen e popullsisë. “Njerëzit flasin për barazinë gjinore dhe reformimin e mënyrës së punës, por duhet të ndërtojmë një shoqëri ku njerëzit në çdo profesion, përfshirë edhe ata në role udhëheqëse, të mos kenë frikë të kenë fëmijë. Përndryshe, rënia e popullsisë dhe pasojat ekonomike do të jenë të pashmangshme”, u shpreh ajo. Në Japoni, gratë kanë të drejtë ligjore për rreth 14 javë leje lindjeje me pagesë, ndërsa disa nëpunës civilë përfitojnë kushte më të favorshme. Në rastin e Kawatas, vendimi për të marrë leje me pagesë të plotë ka shkaktuar gjithashtu debat.

Ndërsa shumica e banorëve të Yawatës dhe kolegëve të saj e kanë mbështetur vendimin, disa kritikë në internet e kanë akuzuar se po neglizhon detyrën e saj. Disa qytetarë kanë kundërshtuar veçanërisht faktin që ajo do të marrë pagën e plotë gjatë periudhës së mungesës. “Unë jam grua dhe kam lindur vetë, ndaj besoj se ajo duhet të ketë të drejtën të marrë leje. Por për pagën e plotë gjatë lejes nuk jam plotësisht dakord”, tha banorja lokale Chie Fujita. Pavarësisht kritikave, Kawata thotë se rasti i saj duhet të shihet si një hap drejt krijimit të një shoqërie ku edhe gratë në poste të larta drejtuese mund të balancojnë karrierën dhe familjen. Fëmija i saj pritet të lindë në shtator, ndërsa vendimi i saj ka hapur një diskutim të ri në Japoni mbi rolin e grave në politikë dhe nevojën për ndryshime institucionale.