Marco Rubio nis fushatën për shpërbërjen e Gjykatës Ndërkombëtare Penale

Sekretari i shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, nisi të hënën një fushatë për të shpërbërë Gjykatën Ndërkombëtare Penale (GJNP), duke pretenduar se tribunali global po ndërhynte në operacionet ushtarake dhe të zbatimit të ligjit të SHBA-së duke rrezikuar sovranitetin amerikan.

Rubio përmendi imazhe të agjentëve të patrullave kufitare amerikane dhe udhëheqësve të zgjedhur që nxirren zvarrë para një gjykate ndërkombëtare dhe gjykohen nga gjyqtarë nga e gjithë bota në një artikull të gjatë të botuar në Wall Street Journal të hënën.

“Nëse qëndrojmë duarkryq, të gjithë ata do të jenë në mëshirën e gjyqtarëve të huaj, mijëra kilometra larg – duke u përballur me rrezikun e vazhdueshëm të ndjekjes penale dhe madje edhe burgosjes për të ashtuquajturin ‘krim’ të mbrojtjes së vendit të tyre”, paralajmëroi Rubio në një video shoqëruese të postuar në X.

The Guardian raporton se, plani i departamentit të shtetit për të shpërbërë GJPN-në do të përfshijë presionin ndaj kombeve të tjera që ta braktisin gjykatën.

“Kombet që refuzojnë të hedhin poshtë autoritetin e rremë të GJPN-së, ndërsa mbështeten në ndihmën e SHBA-së, ka të ngjarë të vihen nën shqyrtim të shtuar”, i tha një zyrtar medias, duke shtuar se dënimet e mundshme mund të përfshijnë sanksione, ndalime udhëtimi dhe revokime vizash.

Gjykata ndërkombëtare, me seli në Hagë, mund të hetojë vetëm krimet e kryera në shtetet që janë palë në statutin e Romës , traktatin e vitit 2002 që themeloi GJPN-në. Shtetet e Bashkuara nuk e kanë ratifikuar traktatin, dhe as gjykata nuk ka hapur hetime për krimet e kryera në tokën amerikane.

“Trump dëshiron të jetë në gjendje të kryejë krime lufte në territorin e vendeve që kanë pranuar juridiksionin e gjykatës, për këtë bëhet fjalë”, tha Roth.

Ndonjëherë, administrata Trump ka festuar konceptin e juridiksionit të GJND-së - duke mirëpritur një hetim mbi krimet e luftës ruse të kryera në Ukrainë, e cila është nënshkruese e statutit të Romës.

Zyra e prokurorit të GJPN-së, e udhëhequr nga Karim Khan, hapi një hetim mbi sjelljen e Izraelit në Palestinë, i cili ka dhënë pëlqimin për hetimet e tij atje. Gjykata ka lëshuar urdhër-arreste për Benjamin Netanyahun, kryeministrin izraelit, dhe Yoav Gallant, ministrin e mbrojtjes, në lidhje me hetimin e saj për krime lufte.

Gjashtë javë në mandatin e tij të dytë, Donald Trump lëshoi ​​një urdhër ekzekutiv duke shpallur një “emergjencë kombëtare” bazuar në atë që ai e quajti “veprime të paligjshme dhe të pabaza të GJPN-së që synojnë Amerikën dhe aleatin tonë të ngushtë Izraelin”, dhe vendosi një sërë sanksionesh ndaj zyrtarëve të gjykatës, përfshirë kryeprokurorin e saj, Karim Khan, si dhe dy zëvendësit e tij dhe gjashtë gjyqtarë për hetimet e tyre mbi sjelljen e Izraelit në Palestinë dhe aktivitetin e anëtarëve të shërbimit amerikan në Afganistan.

Regjimi i sanksioneve të administratës Trump u zgjerua gjatë gjithë vitit 2025 duke vendosur sanksione ndaj Francesca Albanese, raportueses speciale të OKB-së për të drejtat e njeriut në territoret e pushtuara palestineze, dhe tre grupeve palestineze të të drejtave të njeriut të cilat janë përfshirë në mbledhjen e provave për krime të mundshme lufte izraelite.

Nuk është e qartë se si premtimi i fundit i Rubios për të “shpërbërë” GJPN-në mund të ndikojë në operacionet e gjykatës në të ardhmen. Nëse merret kjo masë, amerikanëve nuk do t'u lejohet të punojnë me GJPN-në dhe stafi, kompanitë ose bankat amerikane mund të rrezikojnë penalitete financiare ose burgim për kryerjen e biznesit me gjykatën.