Kreu i PD Sali Berisha është kthyer në Tiranë pas vizitës në SHBA, ku në një prononcim të shkurtër nga Rinasi ...
BOTA
SHBA-ja dhe Irani afër marrëveshjes! Çfarë zhvillimesh sjell “ngrirja” e Operacionit ‘Liria’ e Hormuzit nga Trump?
PiranjatPërditësimi i fundit 6 Maj 2026, 07:58
Bisedimet mes Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit duket se kanë hyrë në fazën përfundimtare, me synim zgjidhjen e mosmarrëveshjeve të mbetura dhe arritjen e një marrëveshjeje të plotë, ndërsa tensionet ushtarake në rajon kanë kaluar tre muaj dhe kanë sjellë pasoja të ndjeshme ekonomike në mbarë botën.
Në këtë kontekst, presidenti amerikan Donald Trump njoftoi papritur pezullimin e përkohshëm të operacionit “Liria”, i cili lidhet me garantimin e kalimit të sigurt të anijeve në Ngushtica e Hormuzit. Vendimi vjen në një moment kur konsultimet diplomatike, publike dhe private, po zhvillohen pa pengesa dhe në prag të zgjedhjeve të mesit të mandatit në SHBA. Në një deklaratë në rrjetet sociale, Trump theksoi se vendimi u mor “bazuar në kërkesat e Pakistan dhe vendeve të tjera, suksesin ushtarak ndaj Iranit dhe progresin drejt një marrëveshjeje përfundimtare”, duke sqaruar se bëhet fjalë për një pauzë të përkohshme për të testuar mundësinë e finalizimit të marrëveshjes.
Megjithatë, bllokada detare ndaj Iranit mbetet në fuqi, duke ruajtur presionin mbi Teheranin. Ky veprim shihet si një sinjal vullneti të mirë nga Uashingtoni, ndërkohë që ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, ndodhet në Kinë për takime diplomatike me homologun e tij Wang Yi. Zhvillimet diplomatike kanë rritur optimizmin për një zgjidhje të afërt, ndërsa edhe sekretari amerikan i Shtetit Marco Rubio deklaroi se operacionet ushtarake kundër Iranit kanë përfunduar dhe fokusi është zhvendosur tek “Projekti Liri”. Në prapaskenë, kontaktet diplomatike janë zgjeruar edhe me aktorë të tjerë ndërkombëtarë. Rubio ka zhvilluar bisedime edhe me ministrin e Jashtëm rus Sergei Lavrov, ndërsa Rusi ka konfirmuar shkëmbimin e pikëpamjeve mbi zhvillimet aktuale.
Ndërkohë, kriza ka pasur ndikim të fortë në tregjet globale. Rritja e çmimeve të naftës ka sjellë rënie të kërkesës dhe pasoja në çmimet e produkteve bazë dhe transportit, duke rritur pakënaqësinë sociale. Vetë Trump e cilësoi këtë si një “çmim të vogël për t’u paguar” për të parandaluar ambiciet bërthamore të Teheranit. Nga ana tjetër, mediat shtetërore iraniane e kanë interpretuar pezullimin e operacionit si një tërheqje të SHBA-së dhe një dështim për të arritur objektivat e saj, duke theksuar se vendimi erdhi pas presionit të fortë nga Irani. Një element i ri në këtë krizë është edhe mekanizmi i ri i vendosur nga Teherani për kalimin e anijeve në Ngushticën e Hormuzit, që parashikon autorizime të posaçme tranziti. Kjo lëvizje shihet si një përpjekje për të rritur kontrollin dhe përfitimet ekonomike nga një prej rrugëve më të rëndësishme detare në botë. Të gjitha këto zhvillime forcojnë pritshmëritë se një marrëveshje mes SHBA-së dhe Iranit mund të jetë shumë pranë, ndërsa komuniteti ndërkombëtar mbetet në pritje të hapave të radhës.
