“Mos e prek Memaliajn!” Me këtë mesazh dhe pankarta në duar, banorë të Memaliajt dolën në aksin kryesor që l...
LIFESTYLE
Pse disa njerëz arrijnë 100 vjeç pa lënë cigaret dhe alkoolin
PiranjatPërditësimi i fundit 19 Mars 2026, 19:49
Një studim i ri nga Instituti i Shkencave Weizmann po sfidon bindjet e deritanishme shkencore mbi faktorët që ndikojnë në jetëgjatësinë e njeriut, duke sugjeruar se gjenetika mund të ketë një rol shumë më të madh sesa mendohej më parë.
Për vite me radhë, ekspertët kanë argumentuar se stili i jetës – përfshirë dietën, aktivitetin fizik dhe zakonet si duhani apo alkooli – ishte faktori kryesor që përcaktonte sa gjatë jeton një person. Ndërkohë, ndikimi i gjenetikës vlerësohej rreth 20% deri në 25%, madje në disa studime edhe më pak.
Megjithatë, kërkimi i publikuar në revistën Science tregon se faktorët gjenetikë mund të shpjegojnë deri në 50% të jetëgjatësisë, duke ndryshuar ndjeshëm mënyrën si kuptohet procesi i plakjes.
Sipas studiuesve, kjo mund të shpjegojë pse disa individë arrijnë moshë shumë të avancuar edhe pse kanë ndjekur stile jetese jo të shëndetshme, si konsumimi i alkoolit apo pirja e duhanit.
Për të arritur në këto përfundime, shkencëtarët analizuan të dhëna të detajuara nga regjistrat e binjakëve në Suedi dhe Danimarkë. Studimi përfshiu si binjakë të rritur në të njëjtin mjedis, ashtu edhe – për herë të parë – binjakë të rritur në kushte të ndryshme jetese.
Kjo metodë konsiderohet shumë e besueshme, pasi binjakët identikë ndajnë të njëjtin material gjenetik, duke i lejuar studiuesit të dallojnë më qartë ndikimin e trashëgimisë nga ai i mjedisit.
Gjetjet e reja hedhin dritë mbi një “faktor të fshehur” që mund të ketë ndikuar në nënvlerësimin e rolit të gjeneve në të kaluarën, duke rihapur debatin mbi atë se çfarë përcakton në fund të fundit jetëgjatësinë e njeriut.
