Editorial Emisione Investigime Aktualitet Sociale Politikë Kosova Bota Showbiz Lifestyle Sport
TË FUNDIT
Berisha fton partitë për bashkim: Bashkohem që nesër me cilindo që synon largimin e Ramës Sazani, Jared Kushner dhe fitorja e Jon Ossoff/ Shqipëria u kthye në armë politike në zgjedhjet amerikane Mbi 10 ton kokainë/ Banda shqiptare kishte vendosur mbi paketim edhe adresat ku do dërgohej droga Kush është tutorja shqiptare që kontrollon biznesin e prostitucionit në Paris: Fitimet janë marramendëse KE e quan të mbyllur vetingun, GJK kthehet në ‘sekretare’ të ONM-së, i shtojnë mandatin dhe rrisin kostot... Protestuesit rikthehen para Kryeministrisë, nuk tërhiqen pavarësisht gjobave dhe shoqërimeve në polici “Kushdo që ma bëri këtë, do ta paguajë shtrenjtë”/ Dyshohet se është dhunuar, gazetari publikon foton trond... EMRI/ Si arriti shqiptari t’i shmanget dëbimit nga Britania pas dënimit për fermën e drogës prej 1.5 mln pa... Prokuroria nis hetimet ndaj shefit të Shërbimit Sekret serb (BIA) dhe ministrit të Drejtësisë. Këto janë ak... Studentët çojnë në Gjykatën Kushtetuese aktet normative kundër protestës "Ne jemi rebelë, trima dhe nuk do të frikësohemi”/ The Times: Protestat për rrëzimin e Ramës, studentët nuk... VIDEO/ Përleshje mes protestuesve dhe policisë në Paris, marshime në të gjithë vendin 
LIFESTYLE

Zonat e errëta! Vendet në Tokë ku busullat magnetike nuk funksionojnë

P
Piranjat News13 July 2026, 11:37 · 3 min lexim
Zonat e errëta! Vendet në Tokë ku busullat magnetike nuk

Busullat mbështeten në një gjilpërë të magnetizuar që përputhet me fushën magnetike të Tokës.

Megjithatë, Modeli Global Magnetik nxjerr në pah të ashtuquajturat "Zona të Errësimit" në rajonet polare të Arktikut dhe Antarktidës, ku busullat nuk funksionojnë në mënyrë të besueshme.

Në gjerësitë e mesme gjeografike, vijat e fushës magnetike shkojnë paralel me sipërfaqen, duke lejuar që gjilpëra të mbetet e palëvizshme. Megjithatë, në pole, këto vija ulen pingul me Tokën. Në vend që ta drejtojnë gjilpërën horizontalisht drejt veriut magnetik, ato e tërheqin atë poshtë, duke bërë që ajo të anohet, të ngecë ose të rrotullohet në mënyrë të paparashikueshme.

Modeli Global Magnetik 2025: Harta e vijave të fushës magnetike mbi Arktik, me zonën e errësimit të shënuar me gri.

Zonat e errëta! Vendet në Tokë ku busullat magnetike nuk

Anomalitë magnetike të tokës

Një faktor tjetër që prish funksionimin e busullave janë depozitat e hekurit në tokë. Në rajonin Kursk të Rusisë perëndimore, toka është aq e ngarkuar me xeheror hekuri sa busullat humbasin drejtimin. Kjo Anomali Magnetike e Kurskut u zbulua për herë të parë në vitin 1784.

Një anomali e ngjashme magnetike ekziston në Bangui , kryeqytetin e Republikës së Afrikës Qendrore. Shkaku mbetet i panjohur, megjithëse një teori sugjeron se u shkaktua nga ndikimi i një meteori prehistorik, i cili shkriu mineralet në kore dhe riorganizoi vetitë e tyre magnetike.

Vini re se si vija e fushës magnetike është relativisht horizontale në gjerësitë e mesme dhe në ekuator, por pothuajse vertikale në pole.

Zonat e errëta! Vendet në Tokë ku busullat magnetike nuk

Sjellja e busullës magnetike në hapësirë

Teorikisht, busullat magnetike mund të funksiononin në hapësirë, brenda magnetosferës së Tokës, e cila shtrihet mijëra kilometra. Megjithatë, përdorimi i tyre për navigim do të ishte i pamundur.

Fusha magnetike e Tokës në hapësirë ​​është shumë më e dobët dhe më pak uniforme sesa në sipërfaqe. Erërat diellore e shtrembërojnë vazhdimisht atë, duke shkaktuar zhvendosje të paparashikueshme në vijat e fushës. Një gjilpërë busulle në orbitë do të ishte vazhdimisht e paqëndrueshme dhe në lëvizje, prandaj astronautët mbështeten vetëm në pajisje të teknologjisë së lartë.

Intensiteti magnetik nga të dhënat satelitore, që tregojnë anomalinë Bangui në Afrikën qendrore dhe anomalinë Kursk në Euroazi.

Zonat e errëta! Vendet në Tokë ku busullat magnetike nuk

/Piranjat News

SHPËRNDAJE

Lexo edhe

LIFESTYLE

Me rëndësi

Ndiqni Piranjat kudo.

Investigime, denoncime dhe satirë — zëri që nuk hesht.