Qeveria mbyll ndërmarrjet shtetërore fantazmë

Pas më shumë se 20 vitesh zvarritjeje, shteti shqiptar po ndërhyn për t’i dhënë fund një kapitulli problematik të ekonomisë publike: shoqërive tregtare me kapital shtetëror që kanë mbetur për vite të tëra në proces likuidimi, pa u mbyllur realisht asnjëherë.

Me një projektligj të posaçëm, qeveria parashikon mbylljen dhe çregjistrimin përfundimtar të këtyre shoqërive, duke pastruar bilancet nga borxhe historike dhe duke rimarrë kontrollin mbi pasuri të konsiderueshme shtetërore që sot janë të bllokuara juridikisht

Në listën e shoqërive që preken nga kjo nismë përfshihen emra të njohur të ish-industrisë shtetërore, shumë prej të cilave kanë hyrë në likuidim që në fillim të viteve 2000, por pa u mbyllur kurrë përfundimisht. Mes tyre janë:

“Albbakër” sh.a.,

“Albkrom” sh.a.,

“Albminiera” sh.a.,

“Prodhim Mobilje” sh.a.,

“Petrol Alba” sh.a.,

“Duhan–Cigare” sh.a.,

“Albkontroll” sh.a. (Durrës),

“Superfosfat Kurbin” sh.a.,

si edhe “Qendra e Regjistrimit të Aksioneve”.

Këto shoqëri nuk ushtrojnë më aktivitet ekonomik prej vitesh, por kanë vazhduar të ekzistojnë si subjekte juridike, kryesisht për shkak të borxheve të vjetra, pronave të paregjistruara dhe proceseve të papërfunduara të likuidimit.

Një nga elementët kyç të projektligjit është ndarja e detyrimeve reale nga borxhet historike, të cilat në shumë raste rezultojnë të parashkruara, të pajustifikuara ose të lidhura me subjekte që nuk ekzistojnë më. Ligji parashikon që detyrimet reale të shlyhen sipas rendit të përcaktuar në Kodin Civil, ndërsa borxhet e parashkruara të fshihen ligjërisht, duke pastruar bilancet nga ngarkesa fiktive

Paralelisht, të gjitha pasuritë e këtyre shoqërive si truall, fabrika, depo, objekte industriale dhe galeri minerare, do të transferohen te një subjekt i vetëm shtetëror, i sapokrijuar, me emrin “Operatori i Shoqërive Shtetërore” sh.a.. Ky operator do të shërbejë si administrator i centralizuar i aseteve dhe detyrimeve të trashëguara, duke garantuar vazhdimësinë juridike në marrëdhëniet me kreditorët dhe palët e treta, shkruan scan. 

Ligji nuk parashikon privatizim të drejtpërdrejtë dhe as rikthim të këtyre shoqërive në aktivitet ekonomik. Qëllimi është mbyllja përfundimtare e një problemi të vjetër, rritja e sigurisë juridike dhe nxjerrja e pasurisë publike nga një kaos ligjor që ka zgjatur për dekada.