Nga Kristiana Filip
Po sikur historia mos lëvizë në vijë të drejtë (kohë lineare), por në cikle (kohë spirale)?&...
AKTUALITET
‘50 ton kokainë, 1 miliard euro dhe kullat e Tiranës’/ Gazetarja polake: A do të guxojë SPAK të hetojë Ramën?
PiranjatPërditësimi i fundit 27 Qershor 2026, 18:05
Nuk ka gjë më të vështirë sesa të lidhësh pikat.
Një nga burimet e mia thotë se disa javë më parë, përmes portit të Durrësit ka kaluar një ngarkesë prej 50 tonësh kokainë. Merrni kalkulatorin. 50.000 kilogramë herë 20.000 euro për kilogram bëjnë 1 miliard euro. Kjo është 12 për qind e buxhetit vjetor të Shqipërisë.
Dhe kjo është vetëm një ngarkesë.
Tani llogarisni sa njerëz duhen për të shpërndarë në rrugët e qyteteve evropiane 50 ton kokainë? Sa njerëz, juristë, bankierë, noterë, punonjës zyrash ligjore dhe agjentë shitjesh apartamentesh, duhen për të pastruar 1 miliard euro?
Dhe kjo është vetëm një ngarkesë.
Një gazetare e njohur ekonomike më tha:
‘Që nga viti 2018 pyesja veten se si e bënin? Si transportonin dhe pastronin sasi kaq të mëdha parash cash? Çfarë sistemi të ndërlikuar kishin krijuar? Pastaj dokumentet e SPAK-ut dhanë përgjigjen: nëpër Evropë lëvizin kamionë të mbushur me para nga shitja e kokainës, kalojnë kufij pas kufiri falë ryshfeteve, ndërsa paratë ruhen në apartamente të blera vetëm për magazinimin e tyre ose varrosen në fuçi nën pemë ulliri. Gjithçka është kaq e thjeshtë dhe kaq primitive. Sasi të pafundme parash dhe korrupsion, kështu funksionon sistemi.’
Dhjetëra mijëra shqiptarë protestojnë, sepse modeli i zhvillimit të vendit i bazuar në investime luksoze dhe në pastrimin e parave të pista nuk i ka sjellë kurrë mirëqenie asnjë shteti. Për njerëzit e zakonshëm ai do të thotë vetëm varfërim: çmimet e ushqimeve dhe qirave rriten në mënyrë marramendëse, ndërsa leku shqiptar është aktualisht në mënyrë të pajustifikuar shumë i fortë kundrejt euros.
Biznesmenë të lidhur me mafian ndërtojnë komplekse banimi, duke parkuar para, dhe fryjnë artificialisht çmimet. Aktualisht një metër katror në qendër të Tiranës kushton rreth 3.500–4.000 euro, ndërsa paga mesatare është rreth 600 euro. Kjo e rendit Tiranën në vendet e para në Evropë për raportin mes çmimeve të banesave dhe të ardhurave të qytetarëve.
Një nga trafikantët me të cilët kam folur kohët e fundit më tha:
‘Palermo në vitet ’70 u shndërrua në një kantier të madh ndërtimi, ashtu si Shqipëria sot. Sot Palermo është plot me shtëpi bosh. Tirana do të bëhet një qytet kullash bosh, sepse kushdo që do të mundet, do të largohet prej këtu.’
Ndërkohë, Shqipëria po jeton me publikimin e ‘The Albanian Files’, opus magnum-in e Ramës, një libër me investime që tashmë janë ndërtuar, që do të ndërtohen një ditë ose, siç na mëson përvoja, që nuk do të ndërtohen kurrë.
Edi Rama, pa asnjë drojë, publikon aty informacione që deri tani nuk ishin bërë të ditura për opinionin publik, për shembull se projekti i vilave dhe hoteleve në Zvërnec ishte hartuar që në vitin 2022 me porosi të oligarkut Kastrati.
‘The Albanian Files’ nuk është vetëm një dëshmi e korrupsionit shqiptar dhe një provë e shkallës gjigante me të cilën pastrohen paratë e pista në vend. Ai është gjithashtu një dëshmi e korrupsionit moral të arkitektëve yje, si Ëiny Maas, Stefano Boeri, Bjarke Ingels dhe të tjerë, të cilët gjatë viteve të fundit kanë krijuar fasadën e shkëlqyer të suksesit të madh ekonomik të Shqipërisë.
Pse askush prej tyre nuk e pyeti veten se nga i gjente një vend kaq i varfër paratë për qindra investime dhe për ndërtimin e kullave të reja gjigante?
Në ‘The Albanian Files’ nuk përmendet asnjë arkitekt shqiptar. Edi Rama ka punuar vetëm me emra të mëdhenj të huaj. Ai e paraqiste veten si një lider-vizioner që sillte botën e madhe në një cep të Ballkanit të prapambetur. Dhe arkitektët e famshëm e përforconin këtë narrativë, duke treguar qëndrimin e tyre neokolonial ndaj Shqipërisë dhe arrogancën e tyre.
Megjithatë, të gjithë i kaloi Reinier de Graaf, arkitekti me famë botërore nga Holanda, i cili në ‘The Albanian Files’ deklaroi se do të dëshironte ta shihte Ramën si mbretin e ardhshëm të Shqipërisë.
De Graaf, autor librash dhe artikujsh mbi mënyrën se si arkitektët e ndershëm duhet t'u shmangen projekteve që shërbejnë si mbulesë për pastrimin e parave, shkruan:
‘Për ne, arkitektët, do të ishte më mirë sikur zgjedhjet e ardhshme në Shqipëri (2025) të anuloheshin. Madje do të shkoj më tej. Duke qenë se Shqipëria ka qenë prej vitesh një mbështetëse kaq e ndritur e arkitekturës, për profesionin tonë do të ishte më mirë që në këtë vend të mos zhvilloheshin më kurrë zgjedhje. Dhe ju, pas mandatit të pestë radhazi si kryeministër, thjesht të bëheshit president i përjetshëm. Ose ndoshta edhe mbret.’
Fjalët gjysmë ironike të De Graaf-it u bënë një tjetër shkëndijë që ndezi sërish zemërimin e shqiptarëve. Dje, bulevardi në qendër të Tiranës u mbush përsëri plot me protestues.
Shqiptarët thonë mjaft korrupsionit dhe trajtimit të tyre si idiotë provincialë. Ata thonë mjaft krimit të organizuar, i cili sipas tyre, nën qeverisjen e Ramës, ka marrë kontrollin e vendit.
Mes turmës pashë kohët e fundit një grua që bashkëpunon me një nga informatorët e mi dhe pastron para të pista për të. Ajo bërtiste: ‘Rama në burg!’, ndërsa marshonte së bashku me djalin e saj të vogël.
Dhe meqë po lidhim pikat, të mos harrojmë: Edi Rama është kryetar i Këshillit Kombëtar të Territorit dhe Ujit, organi që miraton çdo investim në Shqipëri, jep leje ndërtimi dhe vlerëson çdo projekt. Asnjë investim nuk mund të realizohet pa miratimin e kryeministrit.
Gjithçka duket qartë.
Tani e gjithë Shqipëria po shtron pyetjen: a do të dëshirojë SPAK-u, prokuroria kundër korrupsionit, t'i lidhë pikat?
Në një intervistë për Financial Times, Rama thotë:
‘Nuk jam kumbari i mafias’, ndërsa protestuesve u drejtohet me fjalët: ‘F*** you’.
Dhe turma në rrugë i përgjigjet:
‘SPAK you, Rama!’
Dhe përsërit:
‘Nesër do të jemi edhe më shumë.’
*Autorja është shkrimtare polake, autore e librit mbi Shqipërinë: Më e embël se mjalti
