
Mungesa e punonjësve është bërë një problem themelor për bizneset shqiptare vitet e fundit, por ndërkohë mijëra persona me arsim të lartë në të gjithë vendin janë pa punë.
Megjithëse ky kontingjent është në ulje edhe për shkak të tkurrjes së popullsisë, vitin e kaluar ende rreth 19 mijë persona me arsim të lartë ishin në kërkim të punës por nuk gjenin, sipas të dhënave të INSTAT. Rreth 13 mijë prej tyre ishin të moshës 25-64 vjeç.
Në total, numri i të papunëve me arsim të lartë për grupmoshën mbi 15 vjeç ra nga 22.198 në vitin 2023 në 18.832 në vitin 2024.
Të dhënat tregojnë se papunësia është rritur disi tek të rinjtë 15–24 vjeç, nga 4.892 në vitin 2023 në 5.266 persona në 2024, çka tregon se hyrja në tregun e punës për të rinjtë e sapodiplomuar është vështirësuar.
Nga ana tjetër, grupmosha 25–29 vjeç ka shënuar një ulje të ndjeshme të papunësisë, nga 8.498 në 2023 në 6.770 persona në 2024, rënie që veç të tjerash lidhet edhe më pakësimin e popullsisë në këtë grup-moshë nga emigrimi.
Edhe për personat me arsim të lartë 25–54 vjeç, që përfaqësojnë pjesën më të madhe të forcës së punës me arsim të lartë, papunësia ka rënë nga 16.353 në 2023 në 12.989 persona 2024.
Shifrat tregojnë se vitin e kaluar papunësia ndër të rinjtë mbetet një problem i mprehtë që mund të stimulojë më tej emigracionin me kontratat pune jashtë vendit.
Arsyet pse personat me arsim të lartë e kanë të vështirë të gjejnë punë në Shqipëri janë të shumta dhe lidhen si me strukturën e tregut të punës, ashtu edhe me cilësinë e arsimit.
Një nga problemet më të mëdha është mospërputhja mes diplomave që prodhon sistemi arsimor dhe nevojave reale të tregut të punës.
Universitetet shqiptare vazhdojnë të nxjerrin një numër të madh juristësh, ekonomistësh dhe menaxherësh, ndërkohë që tregu kërkon më shumë profesione teknike, inxhinierike, IT, krah pune në bujqësi, turizëm dhe zanate të specializuara, punonjës pastrimi etj. Si rezultat, shumë të diplomuar mbeten pa punë ose pranojnë punë nën nivelin e tyre të kualifikimit.
Edhe kur ka vende pune për të diplomuar, paga mesatare për profesionistët e rinj mbetet e ulët. Shumë kompani private preferojnë të punësojnë me paga minimale ose kontrata afatshkurtra, gjë që nxit zhgënjimin dhe emigrimin e të rinjve me arsim të lartë. Një pjesë e mirë e të diplomuarve shohin më shumë mundësi jashtë vendit, ku puna e tyre vlerësohet financiarisht dhe profesionalisht.
Në shumë institucione mungojnë strukturat e avancimit në karrierë, mentorimi dhe vlerësimi në pagë dhe në karrierë në bazë meritës faktorë këto që po nxisin gjithnjë e më shumë të rinjtë të largohen nga vendi./Monitor

Artikuj te sugjeruar
SOCIALE
13 Tetor20:12
Vendimi i beftë i ministres Koçiu për ndalimin/ Si monopatinat një vit më parë promovoheshin si zgjidhje moderne për trafikun e Tiranës
Një vit më parë, kryebashkiaku Erion Veliaj, i hipur mbi një skuter elektrik, promovonte përdorimin e këtyre mjeteve si pjesë...
SOCIALE
13 Tetor19:31
Pas paralizës në Tiranë-Durrës, fluks edhe në Elbasan
Mbyllja e segmentit të autostradës Vorë- Durrës, ka shtuar fluksin e automjeteve edhe në aksin rrugor Tiranë-Elbasan për t&eu...
SOCIALE
13 Tetor17:44
Zjarr i fuqishëm në fshatin Fatisht të Peqinit (video)
Një zjarr i fuqishëm u regjistrua pasditen e kësaj të hëne në fshatin Fatisht, të Peqinit.
Flakët janë përhap...
SOCIALE
13 Tetor17:02
Përshkallëzohet protesta e minatorëve në Spaç, policia i shoqëron me forcë
Punonjësit e minierës së bakrit në Spaç e përshkallëzuan protestën të hënën, duke bllokuar hyrjen e kom...
SOCIALE
13 Tetor16:38
Shqipëria kampione në renditjen e vendeve më të pajetueshme! Krah për krah me Kenian dhe Pakistanin
Një raport i ri nga Data in Race, bazuar në të dhënat e platformës ndërkombëtare Numbeo, ka renditur vendet me cilësin...
SOCIALE
13 Tetor12:35
Durrësi bën llogaritë me ëndrrën e turizmit gjithëvjetor
Ka një vend në Durrës ku lashtësia, mesjeta dhe realiteti qëndrojnë së bashku. Falë motit të mirë, porta e kal...
SOCIALE
13 Tetor11:01
Minatorët e Balrit në Mirditë bllokojnë minierën për kushtet e punës dhe pagat e ulëta
Minatorët e Balrit në Spaç të Mirditës protestuan këtë të hënë duke bllokuar hyrjen kryesore të kompani...
SOCIALE
13 Tetor10:03
Pa ilaçe e pa higjienë/ Fëmijët në urgjencë mbi çarçafë të përdorur dhe ilaçe me lekët e prindërve
Në urgjencën pediatrike nuk ndërrohen çarçafët, ilaçet blihen në farmacinë jashtë spitalit, ndërs...
SOCIALE
12 Tetor21:45
Investimi miliona euro shkon dëm, tregu i gjësë së gjallë në Fier mbetet bosh
Miliona euro të taksapaguesve në Fier kanë shkuar dëm për shkak se tregu që u ndërtua nga bashkia ka funksionuar vetëm...
SOCIALE
11 Tetor13:08
Shqipëria, më “mosbesuesja” e rajonit, preferon blerjet tradicionale
Tregtia elektronike ka ndryshuar ndjeshëm mënyrën se si njerëzit blejnë në të gjithë botën theksohet në nj&eum...