Teksa vendi ynë prej 53 ditësh po përballet me protesta masive, ku kërkohet dorëheqja e kryeministrit Edi Rama, mesazhi i arkitekti i...
BOTA
Alarmohen tregjet / Një krizë e re kafeje dhe sheqeri po nis
PiranjatPërditësimi i fundit 10 Qershor 2023, 16:00
Ka një sektor në supermarket ku inflacioni duket jashtëzakonisht ngjitës: ëmbëlsira dhe kafe.
Çmimet e tyre janë rritur në vitin 2023 për shkak të kufizimeve të ofertës. Kthimi i El Nino-s dhe perspektivat e motit më të nxehtë dhe më të thatë në vendet prodhuese tani po kërcënojnë të përkeqësojnë furnizimin e ngushtë.
Në Britani, shitësit me pakicë po mbyllin kavanozët e kafesë në kutitë e sigurisë për të parandaluar vjedhjen. Në Japoni, një gjigant i pijeve pezulloi shitjen e lëngut të portokallit Tropicana për shkak të mungesës. Dhe në Gjermani, prodhuesit e çokollatës dhe biskotave ankohen për kostot e larta të sheqerit dhe kakaos.
Është një cep i tregut të mallrave, së bashku me arin,që po kundërshton prirjen e deflacionit, edhe pse kostoja e produkteve ushqimore si buka dhe makaronat po lehtësohet.
Konsumatorët do të fillojnë të shohin rënien e kostos së bukës dhe makaronave, ndërsa çmimet e drithërave kanë rënë, por gjëja e fundit që do të bjerë do të jetë sheqeri, kafeja dhe ëmbëlsirat tuaja.
Prodhimi i kokrrave robusta(lloj kafeje) pritet të bjerë me 5 për qind në Brazil, ndërsa në Indonezi, eksportuesi i dytë më i madh në botë i robustës, prodhimi parashikohet të bjerë me 20 për qind. Kjo, e kombinuar me tkurrjen e rezervave në Vietnam, prodhuesi më i madh i robustës, ka të ngjarë të mbajë çmimet të larta.
Për prodhuesit e çokollatës dhimbja e sjellë nga një El Nino gjithashtu mund të përkeqësohet.
Prodhimi i kokrrave të kakaos në Afrikën Perëndimore – rajoni më i madh në rritje – mund të bjerë në sezonin e ardhshëm deri në 8 për qind për shkak të motit të pafavorshëm, sipas z. Fuad Mohammed Abubakar, kreu i kompanisë së marketingut të kakaos në Gana.
Çmimet e kakaos tashmë u rritën në nivelin më të lartë në shtatë vjet këtë sezon, pas një korrjeje zhgënjyese në eksportuesin kryesor të Bregut të Fildishtë që përkeqësoi deficitin global.
Por midis artikujve të mëngjesit, lëngu i portokallit ka patur ndoshta rritjen më të lartë të çmimit pas mungesës marramendëse të furnizimit të shkaktuar nga dëmtimet nga stuhia në Florida. Kjo bëri që kontratat e së ardhmes të rriten në një rekord 56-vjeçar, me pak lehtësim në horizont.
"Ne nuk presim rritje të mëdha të ofertës, ndërkohë që kërkesa mund të ngadalësohet, veçanërisht në segmentet me të ardhura më të ulëta të popullsisë që nuk mund të përballojnë çmime kaq të larta," tha z. Marcos Fava Neves, një studiues në Universitetin e Sao Paulos.
Tashmë ka shenja se industria e pijeve po largohet nga lëngu i portokallit, me shishet që po kalojnë në përzierje të ndryshme.
Në Japoni, ishte kompania Kirin Beverage, për shembull, ajo që kohët e fundit tha se po pezullonte përkohësisht shitjen e lëngut të portokallit Tropicana, duke fajësuar furnizimin e ngushtë global.
Ndërsa çmimet e supermarketeve mund të mos bien shumë shpejt, shitjet e ëmbëlsirave pritet të mbeten elastike pasi ato konsiderohen si luks i vogël që njerëzit nuk janë të gatshëm të heqin dorë në krahasim me blerjet e mëdha të biletave si pushime apo një makinë të re.
Megjithatë kafeja, sheqeri dhe kakaoja shkaktojnë varësi. Bazuar në këtë, konsumi do të jetë i qëndrueshëm.
