Një veshkë derri e modifikuar gjenetikisht ka mbajtur gjallë dhe pa dializë një 66-vjeçar për plot nëntë muaj, p&...
BOTA
Çfarë ndodh kur mendja jonë "zbrazet"?/ Studimi: Boshllëku i mendjes është i vërtetë, nuk është vetëm pamundësi për të kujtuar! Rrjedha e mendimeve tona mund të ndalet
m.lPërditësimi i fundit 10 Maj 2025, 09:23
SHBA- Nëse ndonjëherë ju është bërë e pavendosur mendja ndërsa po bënit diçka, nuk jeni të vetmit. Në një studim të ri, shkencëtarët pohojnë se zbrazja e mendjes është një fenomen i vërtetë në tru. Studiues nga Belgjika, Franca dhe Australia kryen një shqyrtim të të dhënave ekzistuese mbi zbrazjen e mendjes, në të cilin ata argumentojnë se ajo duhet të konsiderohet dhe studiohet si një fenomen i ndryshëm nga gjendje të tilla si shpërqendrimi, raporton Gizmodo.
Sipas Athena Demertzis, drejtoreshë e laboratorit të Fiziologjisë së Funksionit Njohës në Universitetin e Liège-it, ky fenomen nuk është diçka e re për disa shkencëtarë, veçanërisht për ata që studiojnë meditimin. Megjithatë, vitet e fundit, interesi për mendjen e zbrazët është rritur vazhdimisht midis studiuesve që studiojnë njohjen dhe gjumin.
Çfarë treguan skanimet e trurit
Demertzis dhe kolegët e saj shqyrtuan të dhëna nga rreth 80 studime që lidhen me mendjen e zbrazët, duke përfshirë studimet e tyre në të cilat ata matën aktivitetin e trurit të vullnetarëve gjatë momenteve kur ata raportuan se nuk kishin asgjë në mendje. Dhe ata arritën në një përfundim të thjeshtë.
"Boshllëku i mendjes është i vërtetë, nuk është vetëm çështje harrese ose pamundësie për të kujtuar. Gjatë ditës, rrjedha e mendimeve tona mund të ndalet thjesht, duke na lënë me përvojën e të menduarit për asgjë", tha ai.
Sipas studiuesve, mendja e zbrazët shoqërohet me modelet e veta të veçanta të aktivitetit të trurit. Në studimet ku pjesëmarrësve iu kërkua të zbraznin mendjet e tyre nga çdo mendim, skanimet e trurit zbuluan aktivitet të reduktuar në zona të caktuara, të tilla si korteksi motorik plotësues dhe hipokampusi. Të dhënat e EEG-së tregojnë gjithashtu se pjesë të caktuara të trurit mund të hyjnë në një gjendje të ngjashme me gjumin kur zbrazim mendjet tona.
Pyetje që kërkojnë përgjigje
Gjetjet e ekipit, të botuara në revistën Trends in Cognitive Sciences , sugjerojnë gjithashtu se njerëzit përjetojnë një gjendje të mendjes së zbrazët mesatarisht midis 5% dhe 20% të kohës. Dhe disa njerëz duket se janë më të prirur ndaj tij sesa të tjerët, siç janë ata me ADHD (Çrregullim i Deficitit të Vëmendjes/Hiperaktivitetit). Megjithatë, nevojiten më shumë kërkime për të konfirmuar këto gjetje dhe për t'iu përgjigjur shumë pyetjeve të hapura rreth natyrës së mendjes së zbrazët.
Për shembull, sipas Demertzis, ekspertët ende nuk e dinë se sa zgjasin zakonisht episodet bosh ose nëse ka lloje të ndryshme. A janë disa raste vullnetare? A ndodh mendja e zbrazët gjatë gjendjeve me performancë të lartë, siç është gjendja e "rrjedhjes"? Gjithashtu, nevojitet një kuptim më i thellë i mekanizmave të tij nervorë. A është mendja e zbrazët rezultat i pamundësisë për të krijuar përmbajtje mendore apo i pamundësisë për ta aksesuar atë?
