Të rinjtë protestues kanë refuzuar thirrjet për dialog me kryeministrin Edi Rama.
Gjatë protestës, studentët kanë p&e...
BOTA
Rritur mes krizave dhe ankthit/ Pse "Gen Z" po dashurohet me filmat horror
PiranjatPërditësimi i fundit 12 Qershor 2026, 11:41
Për të rinjtë e Brezit Z, jeta shpesh ngjan me një film horror: Ekonomi e pasigurt, të shtëna masive në shkolla, pandemi globale dhe pasiguri për të ardhmen.
Ndoshta pikërisht për këtë arsye, filmat e fundit horror si “Obsession” dhe “Backrooms” kanë tërhequr një audiencë të madhe të këtij brezi në kinema. Suksesi i tyre tregon se sa e vështirë, por edhe sa e kënaqshme mund të jetë kur krijuesit ndërtojnë histori horror që pasqyrojnë frikërat reale të një brezi që jeton në një realitet të mbushur me ankth.
“Zhanri i horrorit ka ndryshuar disi me Brezin Z. Ai po eksploron gjithnjë e më shumë tema të errëta të jetës reale, dhe jo vetëm gjakderdhje apo skena të frikshme,” thotë Lauren Cook, terapiste dhe autore e librit “Generation Anxiety: A Millennial and Gen Z Guide for Staying Afloat in Uncertain Times”.
Në fakt, “Obsession” nuk kursen aspak skenat e dhunshme. Filmi ndjek historinë e një burri që përdor një objekt magjik për të fituar dashurinë e një gruaje që nuk ia kthen ndjenjat. Por përtej gjakut dhe terrorit, filmi trajton tema më të thella, si kultura e ashtuquajtur “red pill”, e cila promovon idenë se burrat jetojnë në një sistem që diskriminon ndaj tyre dhe kërkon rikthimin e vlerave tradicionale.
Po aq i ngarkuar me simbolikë është edhe “Backrooms”, i drejtuar nga regjisori i ri Kane Parsons. Filmi psikologjik horror tregon historinë e një pronari dyqani mobiliesh që zhytet gradualisht në errësirën e vet të brendshme. Frymëzuar nga seria e tij në YouTube, filmi trajton tema si izolimi, trauma dhe ndjenja e kufizimit të mundësive – çështje që prekin drejtpërdrejt Brezin Z.
“Ky brez e vlerëson sinqeritetin që sjell horrori. Ai nuk përpiqet t’i zbukurojë gjërat,” shpjegon Cook. “Ata janë më të gatshëm të përballen me anët e errëta të jetës sesa brezat e mëparshëm, të cilët shpesh përpiqeshin të vendosnin një buzëqeshje mbi çdo problem.”
Një brez i rritur mes krizave
Të lindurit mes viteve 1997 dhe 2012 janë përballur me një sërë ngjarjesh traumatike.
Kriza financiare e vitit 2008 shënoi fëmijërinë e tyre. Sot, ata përballen me një treg pune gjithnjë e më të pasigurt, ndërsa inteligjenca artificiale shton pasiguritë për të ardhmen profesionale. Në të njëjtën kohë, ky brez ka përjetuar katastrofa klimatike, stërvitje të vazhdueshme për sulme me armë në shkolla dhe pandeminë globale të Covid-19.
Sipas Kaitlyn Ruano, mësuese 23-vjeçare dhe analiste e filmave dhe serialeve, Hollywood-i po arrin të krijojë filma që rezonojnë fort me këtë realitet.
“Çdo brez duket se ka nënzhanrin e vet të horrorit,” thotë ajo. “Në vitet ’70 dominonin filmat me vrasës serialë, ndërsa në vitet ’80 dhe ’90 pati filma të ndikuar nga frika kolektive ndaj satanizmit. Në vitet 2000 horrori u bë më i ngjashëm me filmat aksion, me shumë zombie dhe skenarë apokaliptikë, që pasqyronin klimën e luftës kundër terrorizmit.”
Sipas saj, Brezi Z është shumë më i fokusuar te çështjet sociale, dhe kjo reflektohet qartë në filmat horror që konsumon.
Statistikat e konfirmojnë
Të dhënat tregojnë se horrori është më popullor se kurrë te të rinjtë.
Sipas një raporti të kompanisë kërkimore Statista, 91% e konsumatorëve të Brezit Z shohin filma ose seriale horror, përqindja më e lartë mes të gjitha grupmoshave.
Cathy Boxall, drejtuese globale e sektorit të argëtimit në agjencinë e reklamave Dentsu, vëren se horrori është zhanri i tretë më i preferuar i këtij brezi, pas komedisë dhe aksionit.
Madje, filmat horror përbëjnë tashmë 17% të shitjeve të biletave të kinemave në Amerikën e Veriut, krahasuar me vetëm 4% një dekadë më parë.
Kur horrori bëhet fenomen kulturor
Studios filmike po përfitojnë ndjeshëm nga kjo tendencë.
“Backrooms” u rendit filmi më i ndjekur në fundjavën e premierës, duke gjeneruar rreth 80 milionë dollarë në Amerikën e Veriut dhe 120 milionë dollarë në mbarë botën. Ndërkohë, “Obsession” ka arkëtuar afro 150 milionë dollarë, pavarësisht se është realizuar me një buxhet modest prej vetëm 750 mijë dollarësh.
Suksesi i tyre lidhet edhe me një tipar tjetër të Brezit Z: dëshirën për përmbajtje që ngjall kuriozitet, bëhet virale dhe nxit diskutime të pafundme në rrjetet sociale.
“Ne jemi rritur me analiza, ese në YouTube dhe diskutime të vazhdueshme mbi kulturën pop,” thotë Ruano. “Brezi Z tenton të analizojë dhe të mendojë thellë për pothuajse çdo përmbajtje që konsumon.”
Një formë e re arratisjeje
Për këtë brez, arratisja nga realiteti nuk do të thotë më filma romantikë apo histori optimiste.
Ruano thotë se filmat e viteve ’90 dhe fillimit të viteve 2000, ku personazhet diplomoheshin dhe gjenin menjëherë punë të shkëlqyera, sot duken pothuajse të parealizueshëm.
“Kur i shikon sot ato filma, ndonjëherë ndihesh i frustruar,” thotë ajo. “Të bën të pyesësh veten: A ishte vërtet kaq e lehtë jeta atëherë? Sepse shiko ku jemi sot.”
Dhe ndoshta pikërisht për këtë arsye horrori nuk i frikëson më të rinjtë e Brezit Z. Në shumë raste, ai thjesht u kujton realitetin me të cilin përballen çdo ditë./Piranjat News
