Një veshkë derri e modifikuar gjenetikisht ka mbajtur gjallë dhe pa dializë një 66-vjeçar për plot nëntë muaj, p&...
LIFESTYLE
Kanceri i gjirit mbetet më i shpeshti në Shqipëri: rreth 11% të rasteve të reja çdo vit
PiranjatPërditësimi i fundit 8 Tetor 2025, 16:18
Kanceri i gjirit është diagnoza më e shpeshtë e kancerit në Shqipëri, duke përbërë rreth 11% të rasteve të reja çdo vit dhe duke përfaqësuar rrezikun kryesor për gratë. Sipas të dhënave të Institutit të Shëndetit Publik (ISHP), aktualisht në vend jetojnë rreth 5,000 gra të diagnostikuara me këtë sëmundje. Vetëm gjatë vitit 2024 janë raportuar 805 raste të reja tek gratë dhe 14 tek meshkujt.
Rritja e incidencës është shqetësuese: krahasuar me vitin 2015, numri i rasteve të reja ka shënuar një rritje prej 23%, veçanërisht tek gratë mbi 50 vjeç, me një shtim prej 3.6% çdo vit. Tek gratë nën 50 vjeç është vërejtur një ulje mesatare prej 1.9%. Mosha mesatare e diagnostikimit është rritur nga 55 në 59 vjeç, duke treguar një paraqitje më të vonshme të sëmundjes.
Një zhvillim pozitiv është përmirësimi i mbulimit me depistim: numri i mamografive ka kaluar nga 5,000 në vitin 2014 në mbi 25,000 gjatë periudhës 2022–2024. Aktualisht, rreth 25% e grave të grupmoshës target përfitojnë nga programi i depistimit falas. Mamografitë e lëvizshme identifikojnë çdo vit mbi 10 raste të dyshuara, ndërsa kontrolli i rregullt zbulojnë 50 raste të tjera në faza të hershme.
Specialistët nënvijojnë rëndësinë e depistimit të hershëm, pasi zbulimi në kohë rrit ndjeshëm shanset për trajtim të suksesshëm dhe shërim të plotë. Mamografia mbetet arma më e fuqishme kundër kancerit të gjirit.
