BOTA

Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të përdorura për peshkim nga paraardhësit e Majave të lashtë

n.f Përditësimi i fundit 27 Nëntor 2024, 21:41
Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të përdorura
Kanalet

BELIZE- Shumë kohë përpara se Majat e lashtë të ndërtonin tempuj, paraardhësit e tyre tashmë po ndryshonin peizazhin e gadishullit Jukatan të Amerikës Qendrore. Duke përdorur dronët dhe imazhet e Google Earth, arkeologët kanë zbuluar një rrjet 4000-vjeçar të kanaleve prej balte në vendin që tani njihet si Belize. 

"Imazhet ajrore ishin thelbësore për të identifikuar këtë model vërtet të veçantë të kanaleve lineare zigzag që kalonin për disa milje nëpër ligatina," tha bashkëautorja e studimit Eleanor Harrison-Buck nga Universiteti i Nju Hampshire.

Ekipi më pas kreu gërmime në strehën e kafshëve të egra të Belizes Crooked Tree. Kanalet e lashta të peshkut, të shoqëruara me pellgje mbajtëse, u përdorën për kanalizimin dhe kapjen e llojeve të ujërave të ëmbla si mustakët.

Rrjetet e kanaleve u ndërtuan 4000 vjet më parë nga njerëz gjysmë nomadë në fushën bregdetare të Jukatanit. Sipas studimit, kanalet u përdorën për rreth 1000 vjet ose më gjatë, duke përfshirë gjatë periudhës "formuese" kur Mayat filluan të vendoseshin në fshatrat e përhershëm bujqësore dhe një kulturë e veçantë filloi të shfaqej.

Në kulmin e qytetërimit Maya, njerëzit në këtë rajon ndërtuan tempuj, rrugë, piramida dhe monumente të tjera. Ata gjithashtu zhvilluan sisteme komplekse të shkrimit, matematikës dhe astronomisë. Shkencëtarët dinë shumë më tepër për këtë epokë, sepse ka shumë vende më të rëndësishme arkeologjike.

Por ky studim i ri zbulon një lidhje midis njerëzve të hershëm në peizazh dhe shfaqjes së mëvonshme të kulturës Maya. Këto kanale të lashta për kapjen e peshqve mund të kenë luajtur një rol për të ndihmuar piramidat e mëvonshme Maya të ngriheshin mbi pyllin tropikal të Jukatanit.

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

3 vite pa licencë: Si u punësua psikologia në Vorë dhe kush mban përgjegjësi?

Flet i dyshuari i Masakrës së Beratit: Çfarë zbulon Kudret Zhuka?

Ne jemi me ju, gjatë gjithë vitit!

Zëri ynë për çdo grua që lufton sot!

Konflikti familjar në Klos që përfundoi në dhunë: Çfarë ndodhi mes Fluturës dhe të afërmve?

Kalvari i Anxhelës: Si u kthye një histori dashurie në një makth të vërtetë?

"Doktor Shkencash": Çfarë fshihet pas titullit akademik të Ulsi Manjës?

Unë e njoh atë djalin e shtrirë përtokë.

4 ditë revolte, gjenerata e re flet ndryshe.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 4

Vendimi që ngre dyshime: Çfarë e detyroi gjyqtaren e Shkodrës të vendosë për 42-vjeçarin?

Nga t*rturat te ekzekutimi barbar: Masakra e ’97-ës që nuk u zbardh kurrë.

I pastrehu kërkon ndihmë, Bashkia e Korçës i “ofron” një rrenoje.

Paguaj që të punosh: Zbërthehet skema e mashtrimit me "punën nga shtëpia"

Skandali me tunelin e Skërficës: Pas dështimit 23-milionësh, ARRSH thërret policinë për "Piranjat"

Ermal Pashaj: "Jam këtu kundër mediokërve, kriminelëve dhe dështimit 13-vjeçar të kësaj politike"

Manastirliu, kandidatja për Bashkinë e Tiranës, plagjiatura e radhës.

Patronazhistët e Ogerta Manastirliut gjatë Pranisë Besnike

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 3

Shantazh në emër të dashurisë, 40-vjeçari terrorizon gruan e martuar.

Faturat e avokatit. Si u zhdukën mijëra euro pa bërë asnjë punë?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Saranda e fëmijërisë sime, sot mes plumbave

Nga mësuese filloreje në drejtoreshë gjimnazi. Historia që na vjen nga Ishmi i Durrësit.

Rilindësit me plagjiaturë / Piranjat kapin ish-ministren e Arsimit. Si do të justifikohet ajo?

Prania besnike, një strategji djallëzore për të eliminuar praktikat institucionale.

Fshije videon! Mos shkatërro një jetë.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 2

Nga burgu në arrest shtëpie: Eduard Limaj rikthehet te përndjekja e grave!

Haris Vongli: Dua të kthehem në Shqipëri për Davidin, tim bir.

Fyerje ndaj nxënësve, ngacmime e shkelje rregulloreje: Kush është nëndrejtori problematik?

Institucionet në shërbim të krimit: Pse hesht kryeministri për skandalet?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Porti i Durrësit po mbyllet, investimet në infrastrukturë vazhdojnë. Cili është justifikimi i APD?

Skandali me doktoraturën e Taulant Ballës: Piranjat zbulojnë mashtrimin!

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 1

“Dua 120 mijë euro”/ Si u zaptua prona në rrugën e Durrësit, zbardhet skema e mashtrimit

Tmerri i 40-vjeçares / Si u shndërrua njohja e re në përndjekje, shantazh dhe denigrim në rrjet

Pesë muaj pa të birin/ Nëna kërkon zbatimin e vendimit të gjykatës

TEC-et lundruese dhe mbetjet e rrezikshme/ KESH paguan edhe për trajtimin e mbetjeve të “Tigrave”

Liria nuk burgoset, as në Hagë, as në Beograd

“Ministrja kopjace”/ Klodiana Spahiu në krye të Shëndetësisë, punimi i diplomës rezulton plagjiaturë

“Nuk duam të ikim nga Shqipëria, por nga ju”/ Monologu i një brezi që nuk ju ka frikë

Flamingot që “zgjuan” një popull kundër qeverisë/ Revolta më e madhe qytetare në 30 vite

E premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Çdo të premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Si u tentua të shantazhohej me 100 mijë euro shefi i kabinetit të Përparim Ramës përmes mediave

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë