SHBA- Dita e parë e plotë e Donald Trump në detyrë ka përfunduar me një lëvizje në mbrëmje vonë për të mbyllur zyrat e agjencive federale që mbikëqyrin diversitetin, barazinë dhe programet e përfshirjes. Trump pasi bëri betimin në inaugurimin e tij të hënën nënshkroi një mori urdhrash ekzekutimi për të zbatuar disa nga premtimet që bëri në fushatën zgjedhore. Urdhrat ekzekutivë kanë peshën e ligjit, por mund të anulohen nga presidentët ose gjykatat e mëvonshme. Disa nga ato të planifikuara nga Trump përballen me sfida ligjore. BBC ka bërë një përmbledhje e disa prej veprimeve të Trump deri më tani.
Trump ka shpallur se "sovraniteti i Amerikës është nën sulm", duke e deklaruar këtë si një emergjencë kombëtare që i lejon atij të lirojë më shumë fonde për të përforcuar kufirin me Meksikën. E njëjta direktivë u thotë zyrtarëve që të rinisin përpjekjet për të ndërtuar një mur kufitar me Meksikën që filloi nën presidencën e tij të parë. Ky nuk është një urdhër ekzekutiv dhe është e paqartë se si mund të financohet një përpjekje e tillë.
Presidenti i ka thënë ushtrisë që të “vulosin kufijtë” duke përmendur rrjedhën e drogave të paligjshme, kontrabandën e qenieve njerëzore dhe krimin në lidhje me kalimet.
Trump ka urdhëruar që zyrtarët tu mohojnë të drejtën e nënshtetësisë fëmijëve të emigrantëve në SHBA, në mënyrë të paligjshme ose me viza të përkohshme. Por Amendamenti i 14-të i Kushtetutës së SHBA-së është interpretuar prej kohësh për të mbrojtur këtë të drejtë dhe urdhri i Trump u kundërshtua menjëherë në gjykatën federale.
Emërtimi terrorist për bandat dhe kartelet
Trump ka cilësuar kartelet e drogës dhe bandat ndërkombëtare si organizata të huaja terroriste duke shtuar grupe si banda salvadorane MS-13 në një listë që përfshin të ashtuquajturin Shteti Islamik.
Dënim me vdekje për disa kriminelë emigrantë
Trump ka urdhëruar që të rivendoset dënimi federal me vdekje. Ekzekutimet nuk kanë ndodhur në vitet e fundit. Ai do të zbatohej për çdo "krim kapital të kryer nga një i huaj i pranishëm ilegalisht në këtë vend" dhe këdo që dënohet për vrasjen e një oficeri të zbatimit të ligjit.
Trump ka pezulluar programin amerikan të rivendosjes së refugjatëve, megjithëse detajet mbeten të paqarta.
Trump ka nënshkruar tërheqjen nga marrëveshja e Parisit për klimën marrëveshja historike ndërkombëtare për të kufizuar rritjen e temperaturave globale. Ai do të duhet të presë një vit para se të ndodhë. Ai më parë u tërhoq në 2017, përpara se Biden të rihynte.
Trump ka shpallur një "emergjencë kombëtare të energjisë", duke premtuar se do të mbushë rezervat e naftës. Në fjalimin e tij inaugurues, ai u zotua të "shpojë, fëmijë, të shpojë" për më shumë lëndë djegëse fosile.
Ai nënshkroi një urdhër ekzekutiv të titulluar "çlirimi i potencialit të burimeve të jashtëzakonshme të Alaskës", duke u zotuar të "zhbllokojë" naftën, gazin dhe burimet e tjera natyrore nga shteti.
Fundi i marrëveshjes së re të gjelbër
Trump ka ndalur Marrëveshjen e Re të Gjelbër, një seri masash të Bidenit që synonin të nxisnin vendet e gjelbra, të rregullonin industrinë e karburanteve fosile dhe të kufizonin ndotjen. Ai ka urdhëruar agjencitë të ndalojnë fondet e përvetësuara nëpërmjet dy ligjeve, Ligjit për Reduktimin e Inflacionit dhe një ligji tjetër për infrastrukturën dhe vendet e punës. Ai tha se SHBA do t'i jepte fund dhënies me qira të fermave me erë dhe do të revokonte atë që ai e quan "mandatin" e një automjeti elektrik.
Organizata Botërore e Shëndetësisë
Trump nënshkroi një urdhër ekzekutiv për të filluar procesin e tërheqjes së SHBA nga organi shëndetësor i OKB-së, Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH). Kjo është hera e dytë që Trump ka urdhëruar tërheqjen e SHBA-së nga OBSH, pasi Biden u rikthye në të. Ai ishte kritik për mënyrën se si institucioni me bazë në Gjenevë e trajtoi Covid-19.
Trump ka deklaruar se SHBA do të njohë vetëm "dy gjini, mashkull dhe femër. Këto gjini nuk janë të ndryshueshme dhe janë të bazuara në realitetin themelor dhe të pakundërshtueshëm". Pritet të ndikojë në politikat transgjinore në lidhje me komunikimet qeveritare, mbrojtjen e të drejtave civile dhe financimin federal, si dhe burgjet. Do të prekë dokumentet zyrtare si pasaportat dhe vizat. Në të njëjtin urdhër ekzekutiv, Trump përfundoi të gjitha programet, politikat, deklaratat dhe komunikimet e qeverisë që promovojnë ose mbështesin "ideologjinë gjinore".
Të martën në mbrëmje një memorandum, i ndjekur nga një urdhër tjetër ekzekutiv, mbylli të gjitha programet e diversitetit, barazisë dhe përfshirjes (DEI) brenda qeverisë federale "me efekt të menjëhershëm", por duke u dhënë atyre deri në 1700 ET të mërkurën për t'u pajtuar. Një ditë më parë, pas inaugurimit, Trump kishte ndërprerë të gjitha programet e tilla duke i etiketuar si "radikale dhe shpërdoruese". Administrata ka premtuar gjithashtu veprime të mëtejshme që mund të prekin sektorin privat.
Trump ka nënshkruar një direktivë që shtyn me 75 ditë zbatimin e një ligji që do të ndalonte aplikacionin kinez TikTok në SHBA. Platforma ishte mbyllur për një kohë të shkurtër një ditë para inaugurimit, për të respektuar ligjin i cili kërkon gjetjen e një pronari të ri amerikan. Trump më parë mbështeti një ndalim të TikTok, por tregoi se ai ndryshoi kursin pasi videot e fushatës së tij tërhoqën miliarda shikime. I pyetur se çfarë bën aksioni pasi e ka firmosur, ai tha se i jep të drejtën “ta shesë ose ta mbyllë”.
Trump njoftoi se po jepte falje për gati 1,600 mbështetës të tij, të cilët u arrestuan në trazirat në Kapitolin e SHBA në 2021. Trump i është referuar vazhdimisht të arrestuarve në trazira si "peng". Të paktën 600 u akuzuan për sulm ose pengim të oficerëve federalë. Trump gjithashtu zbuti dënimet për anëtarët e Oath Keepers dhe Proud Boys, grupe të ekstremit të djathtë të cilët u dënuan për komplot kryengritës në lidhje me trazirat. Një avokat i ish-udhëheqësit të Djemve krenarë, Henry "Enrique" Tarrio, i cili u burgos për 22 vjet për komplot rebelues, tha se klienti i tij gjithashtu priste të lirohej.
Reforma e qeverisë
Trump ka nënshkruar një direktivë për krijimin e Departamentit të Efikasitetit të Qeverisë (Doge) një organ i ri këshillues për uljen e kostove të qeverisë. Pritet të drejtohet nga Elon Musk për të cilin Trump tha veçmas se do të merrte një zyrë për rreth 20 punonjës. Një urdhër tjetër ndalon çdo punësim të ri federal me përjashtim të ushtrisë amerikane dhe disa kategorive të tjera derisa administrata Trump të ketë kontroll të plotë mbi qeverinë. Trump ka nënshkruar gjithashtu një memorandum që mandaton që punëtorët federalë duhet të punojnë në zyrë dhe nuk lejohen të punojnë nga shtëpia.
Një urdhër tjetër ekzekutiv synon t'i japë fund "armatizimit të qeverisë kundër kundërshtarëve politikë". Ai mandaton një rishikim të punës së agjencive të ndryshme të zbatimit të ligjit dhe inteligjencës nën Biden për të "identifikuar çdo rast" të armatimit të supozuar dhe më pas rekomandon "veprimet e duhura korrigjuese".
Përmbysja e politikave të Bidenit
Trump ka njoftuar se po ndalon ndihmën e huaj, duke theksuar se ai dëshiron një rishikim të programeve të ndihmës së huaj. Karoline Leavitt, sekretarja e shtypit e Shtëpisë së Bardhë, tha se kjo ishte pjesë e një politike të re të jashtme "Amerikane-First".
Trump dëshiron të zhbëjë vendimin e fundit të Biden për të hequr Kubën nga lista amerikane e shteteve sponsorizuese të terrorizmit. Ai gjithashtu mund të rivendosë sanksionet kundër Venezuelës. Të dy vendet ishin objektiva të shpeshta të zemërimit të tij gjatë administratës së tij të parë.
Një urdhër tjetër i urdhëron agjencitë federale të përmbahen nga nxjerrja e ndonjë rregulloreje të re derisa administrata Trump të ketë kontrollin e plotë të qeverisë. Si pjesë e një direktive që ndryshon politikat e epokës Biden, Trump hoqi një mandat që punonjësit federalë duhet të vaksinohen me vaksinën Covid. Ai ka premtuar të rivendosë 8,000 anëtarët e shërbimit ushtarak që u liruan nga detyra për shkak të mandatit të Pentagonit për vaksinën Covid me pagesë të plotë.
Trump ka nënshkruar një direktivë duke i kërkuar çdo departamenti dhe agjencie federale amerikane të adresojë koston e jetesës. Direktiva, e cila nuk është një urdhër ekzekutiv, u kërkon agjencive të shikojnë uljen e kostove të strehimit, kujdesit shëndetësor dhe sendeve kryesore shtëpiake, sendeve ushqimore dhe karburantit.
Kërkon një raport në 30 ditë. Nuk është e qartë se si administrata Trump synon të ulë këto kosto - dhe kjo nuk është e detajuar në direktivë.
Riemërtimi i Gjirit të Meksikës
Trump ka urdhëruar sekretarin e Brendshëm që të ndryshojë emrin e Gjirit të Meksikës në “Gjiri i Amerikës”. I njëjti urdhër gjithashtu udhëzon sekretarin që të riemërtojë malin Denali të Alaskës në malin McKinley - për nder të presidentit të 25-të të Amerikës, politikat tarifore të të cilit i admiron Trump. Presidenti Barack Obama ndryshoi emrin nga McKinley në Denali për të pasqyruar atë që maja më e lartë e Amerikës së Veriut quhej nga fiset vendase./BBC
Artikuj te sugjeruar
E.D
BOTA
22 Janar15:52
BE-ja shqyrton zgjerimin e bllokut përballë situatës gjeopolitike
BRUKSEL- Komisionerja e Bashkimit Evropian për zgjerimin, Marta Kos tha sot se procesi i anëtarësimit të shteteve të reja në k&e...
b.z
BOTA
22 Janar13:54
Lufta Rusi-Ukrainë/ Zv.kryeministrja në Kiev: Janë shkaktuar 1200 sulme ndaj objekteve energjetike që nga pushtimi i vitit 2022
Foto ilustruese
RUSI - Rusia ka sulmuar objektet energjetike të Ukrainës 1200 herë që nga pushtimi i saj në 2022. Sipas zëven...
b.z
BOTA
22 Janar13:30
Sulm me thikë në një park në Gjermani, plagosen 4 persona, mes tyre një fëmijë
Pamje nga vendi ku ndodhi sulmi
GJERMANI - Një sulm me thika ka ndodhur këtë të mërkurë në Gjermani në një par...
M.B.
BOTA
22 Janar13:29
Shefi i OKB-së i bën thirrje Iranit: Hiqni dorë nga armët bërthamore
DAVOS- Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së Antonio Guterres tha nga Forumi Ekonomik Botëror në Davos se Irani duhet t&eu...
b.z
BOTA
22 Janar12:56
FOTO/ Ndalimi i emigrantëve të paligjshëm në SHBA, nis bllokimi i kufirit midis Teksasit dhe Meksikës
Pamje nga bllokimi
SHBA - Një ditë pas inaugurimit, Presidenti i SHBA, Donald Trump nisi një sërë veprimesh ekzekutive në lid...
M.B.
BOTA
22 Janar12:53
"Do të mësoj, do të luftoj!" Vallëzimi i Donald dhe Melania Trump pas rikthimit në Shtëpinë e Bardhë, zbulohet biseda mes çiftit: Unë jam këtu për ty!
SHBA- Presidenti amerikan Donald Trump dhe bashkëshortja e tij, Melania, morën të gjithë vëmendjen me vallëzimin e tyre n&e...
M.B.
BOTA
22 Janar10:26
"Largoi Biden dhe sendet e tij!" Trump ndryshon arredimin e Zyrës Ovale
SHBA- Presidenti Donald Trump me rikthimin në Shtëpinë e Bardhë si president ka sjellë edhe ndryshimin e orendive. “T...
b.z
BOTA
22 Janar09:59
Sondazhi/ Njerëzit besojnë shumë te shkencëtarët, duan që shkenca të përfshihet më shumë në shoqëri dhe politikë
Foto ilustruese
SHBA - Sipas një sondazhi global me afro 72.000 vetë në 68 vende, nuk ka krizë të përgjithshme besimi në...
b.z
BOTA
22 Janar09:44
Lëvizje me “Firmën” e Trump? Shtëpia e Bardhë heq faqen e internetit në gjuhën spanjolle nga faqja zyrtare
Faqja
SHBA - Një ditë pas inaugurimit të Presidentit të ri të SHBA-ve, Donald Trump, faqja e internetit në gjuhën spanjo...
