BOTA

BE-ja ndjen lehtësim pas rezultatit të zgjedhjeve në Moldavi

n.f Përditësimi i fundit 4 Nëntor 2024, 14:55
BE-ja ndjen lehtësim pas rezultatit të zgjedhjeve në Moldavi
Foto ilustruese

MOLDAVI- Zyrtarët në Bruksel u zgjuan me një ndjenjë lehtësimi mëngjesin e së hënës, pasi presidentja proevropiane e Moldavisë, Maia Sandu, u rizgjodh në krye të këtij vendi. Në balotazhin e ngushtë presidencial më 4 nëntor, ajo siguroi 55 për qind të votave. Kundërshtari i saj prorus, Alexandr Stoianoglo, mori 45 për qind.

Përndryshe, kjo ishte një vjeshtë e rëndë për bllokun evropian, pasi partitë populiste - skeptike ndaj BE-së - fituan zgjedhjet parlamentare në Austri dhe dolën jashtëzakonisht mirë në tri lande të Gjermanisë lindore. Pastaj, javën e kaluar, ishte Gjeorgjia - vend kandidat për anëtarësim në BE që nga dhjetori i vitit 2023 - ku Partia Ëndrra Gjeorgjiane, gjithnjë e më autoritare, përfundoi me lehtësi e para në zgjedhjet parlamentare, që u përshkuan me shumë parregullsi. Kjo është një çështje ndaj së cilës Brukseli nuk është ende i sigurt se si do të reagojë.

Të gjitha këto rezultate i shkaktuan BE-së një ankth të vërtetë, duke u pyetur: a po zbehet fuqia e saj tërheqëse dhe çfarë është duke bërë gabim? E, mbase më e rëndësishmja, a po mundet nga Rusia në lagjen e tyre të përbashkët?

Moldavisë iu dha statusi i vendit kandidat për anëtarësim në BE në qershor të vitit 2022, me shpresën se negociatat e pranimit do të fillojnë në vitin 2025. Kohëve të fundit, BE-ja ishte jashtëzakonisht aktive në Moldavi. Që nga viti 2022, ajo i dha asaj 2.2 miliardë euro, ndërsa pak para zgjedhjeve u angazhua edhe për 1.8 miliard.

Oligarkët prorusë, si Ilan Shor dhe Vlad Plahotniuc, të cilët përçanë jashtëzakonisht shumë politikën moldave, u sanksionuan nga BE-ja, ndërsa dhjetëra udhëheqës dhe ministra evropianë vizituan Kishinjevin gjatë verës, për të shprehur mbështetje për presidenten Sandu.

Për Brukselin, kjo tregon përkushtimin e tij ndaj Moldavisë, por edhe shqetësimin e tij për të, marrë parasysh se vendi është thellësisht i ndarë në kampe proevropiane dhe proruse. Rezultati i ngushtë në rrethin e parë të zgjedhjeve presidenciale dy javë më parë dhe, gjithashtu, fitorja e ngushtë e kampit që votoi me “po” në referendumin për anëtarësim në BE, që u mbajt në të njëjtën ditë, i ndezën kambanat e alarmit në Bruksel.

Tani, vëmendja e BE-së do të kthehet te zgjedhjet parlamentare të Moldavisë që do të zhvillohen në verën e vitit 2025. Gjatë mandatit të dytë të Sandusë, Moldavia ka shumë të ngjarë t’i afrohet anëtarësimit në BE, por do të jetë një proces i gjatë dhe i vështirë për Qeverinë për t’ua demonstruar qytetarëve përfitimet nga anëtarësimi në bllok.

Vendet e Ballkanit Perëndimor për shembull, si Maqedonia e Veriut dhe Serbia, janë kandidate për vite me radhë, por ende nuk kanë dalë nga dhoma e pritjes. Për më tepër, BE-ja ka tani edhe sfida të tjera: një administratë të re në SHBA, luftën e vazhdueshme në Ukrainë dhe gjakderdhjen e vazhdueshme në Lindjen e Mesme. Me shumë mundësi, BE-ja do të ndajë më shumë para për Moldavinë, por a do të mund t’i bëjë konkurrencë Rusisë, sidomos pas dyshimeve se Kremlini është duke blerë vota?!

“Ne, si evropianë, përpiqemi t’i blejmë zemrat e moldavëve me fjalë, por rusët i blejnë mendjet e moldavëve me para”, tha një zyrtar i BE-së në kushte anonimiteti.

Vetë paaftësia e BE-së për t’i promovuar në mënyrë efektive avantazhet e lidhjeve më të ngushta me Brukselin, duhet fajësuar për këtë. Disa vëzhgues theksojnë nevojën që vendet e BE-së të kenë një prani më të madhe në Moldavi, me më shumë diplomatë dhe zyrtarë.

Ekziston, gjithashtu, nevoja që Qeveria moldave të bëjë gjëra me rëndësi për qytetarët e zakonshëm, sidomos reforma në drejtësi, të cilat, sipas një vlerësimi të fundit të BE-së, kanë nevojë për përmirësim. Sandu, e cila ka punuar për Bankën Botërore, është padyshim e njohur dhe e respektuar në Bruksel, dhe kjo e ndihmon shumë reputacionin e Moldavisë jashtë vendit.

Por, kjo mund edhe të mos mjaftojë, sidomos për faktin se ajo shihet si një “presidente e diasporës”, për shkak të mbështetjes së madhe që ka nga emigrantët moldavë. Marrë parasysh fuqinë në rënie të BE-së dhe kërcënimin që paraqet ndërhyrja ruse, beteja e ardhshme ka të ngjarë të zhvillohet në frontin e brendshëm./ REL

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

3 vite pa licencë: Si u punësua psikologia në Vorë dhe kush mban përgjegjësi?

Flet i dyshuari i Masakrës së Beratit: Çfarë zbulon Kudret Zhuka?

Ne jemi me ju, gjatë gjithë vitit!

Zëri ynë për çdo grua që lufton sot!

Konflikti familjar në Klos që përfundoi në dhunë: Çfarë ndodhi mes Fluturës dhe të afërmve?

Kalvari i Anxhelës: Si u kthye një histori dashurie në një makth të vërtetë?

"Doktor Shkencash": Çfarë fshihet pas titullit akademik të Ulsi Manjës?

Unë e njoh atë djalin e shtrirë përtokë.

4 ditë revolte, gjenerata e re flet ndryshe.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 4

Vendimi që ngre dyshime: Çfarë e detyroi gjyqtaren e Shkodrës të vendosë për 42-vjeçarin?

Nga t*rturat te ekzekutimi barbar: Masakra e ’97-ës që nuk u zbardh kurrë.

I pastrehu kërkon ndihmë, Bashkia e Korçës i “ofron” një rrenoje.

Paguaj që të punosh: Zbërthehet skema e mashtrimit me "punën nga shtëpia"

Skandali me tunelin e Skërficës: Pas dështimit 23-milionësh, ARRSH thërret policinë për "Piranjat"

Ermal Pashaj: "Jam këtu kundër mediokërve, kriminelëve dhe dështimit 13-vjeçar të kësaj politike"

Manastirliu, kandidatja për Bashkinë e Tiranës, plagjiatura e radhës.

Patronazhistët e Ogerta Manastirliut gjatë Pranisë Besnike

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 3

Shantazh në emër të dashurisë, 40-vjeçari terrorizon gruan e martuar.

Faturat e avokatit. Si u zhdukën mijëra euro pa bërë asnjë punë?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Saranda e fëmijërisë sime, sot mes plumbave

Nga mësuese filloreje në drejtoreshë gjimnazi. Historia që na vjen nga Ishmi i Durrësit.

Rilindësit me plagjiaturë / Piranjat kapin ish-ministren e Arsimit. Si do të justifikohet ajo?

Prania besnike, një strategji djallëzore për të eliminuar praktikat institucionale.

Fshije videon! Mos shkatërro një jetë.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 2

Nga burgu në arrest shtëpie: Eduard Limaj rikthehet te përndjekja e grave!

Haris Vongli: Dua të kthehem në Shqipëri për Davidin, tim bir.

Fyerje ndaj nxënësve, ngacmime e shkelje rregulloreje: Kush është nëndrejtori problematik?

Institucionet në shërbim të krimit: Pse hesht kryeministri për skandalet?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Porti i Durrësit po mbyllet, investimet në infrastrukturë vazhdojnë. Cili është justifikimi i APD?

Skandali me doktoraturën e Taulant Ballës: Piranjat zbulojnë mashtrimin!

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 1

“Dua 120 mijë euro”/ Si u zaptua prona në rrugën e Durrësit, zbardhet skema e mashtrimit

Tmerri i 40-vjeçares / Si u shndërrua njohja e re në përndjekje, shantazh dhe denigrim në rrjet

Pesë muaj pa të birin/ Nëna kërkon zbatimin e vendimit të gjykatës

TEC-et lundruese dhe mbetjet e rrezikshme/ KESH paguan edhe për trajtimin e mbetjeve të “Tigrave”

Liria nuk burgoset, as në Hagë, as në Beograd

“Ministrja kopjace”/ Klodiana Spahiu në krye të Shëndetësisë, punimi i diplomës rezulton plagjiaturë

“Nuk duam të ikim nga Shqipëria, por nga ju”/ Monologu i një brezi që nuk ju ka frikë

Flamingot që “zgjuan” një popull kundër qeverisë/ Revolta më e madhe qytetare në 30 vite

E premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Çdo të premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Si u tentua të shantazhohej me 100 mijë euro shefi i kabinetit të Përparim Ramës përmes mediave

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë