BOTA

Policë, murgesha dhe fëmijë imagjinarë/ Kërpudha misterioze që i bën njerëzit të shohin “njerëz të vegjël”, shkencëtarët nuk gjejnë shpjegim

Piranjat Përditësimi i fundit 23 Qershor 2026, 12:26

Policë, murgesha dhe fëmijë imagjinarë/ Kërpudha

Në pyjet me pisha të mbuluara nga mjegulla në provincën Yunnan të Kinës, rritet një kërpudhë që duket sikur ka dalë nga një përrallë. Sipër është në ngjyrë të kuqërremtë, poshtë e verdhë, ndërsa kur pritet ose dëmtohet, mishi i saj merr një ngjyrë blu të ndezur. Banorët vendas e quajnë “jian shou qing”, që do të thotë “shiko dorën tënde blu”, një emër që tingëllon si paralajmërim dhe magji njëkohësisht.

Për shkencën, ajo njihet si Lanmaoa asiatica, një lloj kërpudhe e afërt me porcinin e famshëm dhe ndoshta një nga organizmat më misteriozë në botë.

Arsyeja? Sipas shumë dëshmive, kjo kërpudhë ka aftësinë e pazakontë t’i bëjë njerëzit të shohin qenie njerëzore në përmasa shumë të vogla.

Një fenomen që ngjan me përrallat

Lanmaoa asiatica i përket familjes së kërpudhave Boletaceae dhe krijon një marrëdhënie simbiotike me pishat, duke shkëmbyer lëndë ushqyese me pemët. Kur gatuhet siç duhet, konsiderohet e ngrënshme dhe vlerësohet për shijen e saj të pasur.

Megjithatë, në Yunnan ekziston një paralajmërim i njohur mes mbledhësve të kërpudhave: nëse hahet e gjallë ose në sasi të mëdha, mund të shkaktojë halucinacione të pazakonta.

Njerëzit që e kanë konsumuar raportojnë se kanë parë figura të vogla njerëzore, fëmijë të vegjël me kostume, krijesa që ngjajnë me elfë apo turma personazhesh miniaturë që vallëzojnë mbi tavolina apo shtretër. Disa i përshkruajnë këto pamje si tepër të qarta dhe të detajuara.

Një person madje pretendoi se pa një grup murgjish sa madhësia e gishtit të madh, të cilët këndonin mbi banakun e kuzhinës së tij para se të zhdukeshin.

Misteri që shkenca ende nuk e ka zgjidhur

Ndryshe nga kërpudhat halucinogjene të njohura, si ato të gjinisë Psilocybe, Lanmaoa asiatica nuk përmban psilocibinë apo substanca të tjera të njohura psikoaktive.

Analizat laboratorike nuk kanë zbuluar praninë e përbërësve që zakonisht shkaktojnë halucinacione. Kjo e bën fenomenin edhe më të çuditshëm.

Disa studiues mendojnë se toksinat e pranishme në kërpudhën e pagatuar mund të shkaktojnë një gjendje të përkohshme konfuzioni neurologjik. Të tjerë dyshojnë se ajo përmban një substancë ende të panjohur që ndikon në përpunimin vizual të trurit.

Megjithatë, raportimet e ngjashme nga vende të ndryshme, si Kina, Filipinet dhe Papua Guinea e Re, vazhdojnë të mbeten një enigmë.

Delikatesë dhe rrezik njëkohësisht

Gjatë sezonit të shirave, tregjet e Yunnanit mbushen me këto kërpudha. Ato përdoren në supa, gatime tradicionale dhe tenxhere të nxehta.

Autoritetet shëndetësore këshillojnë çdo vit që kërpudhat të gatuhen mirë dhe të mos konsumohen të gjalla.

Spitalet e rajonit trajtojnë rregullisht raste helmimesh nga kërpudhat. Shumica e pacientëve shfaqin vetëm marramendje, eufori të lehtë ose halucinacione të shkurtra, por disa përjetojnë konfuzion, humbje orientimi dhe shtrembërim të perceptimit të kohës.

Një rast i raportuar në vitin 2021 përfshinte një burrë që pretendonte se kishte kaluar tre orë duke biseduar me një grup policësh në miniaturë, të cilët e akuzonin për shkelje të rregullave të qarkullimit.

Lidhja mes folklorit dhe shkencës

Legjendat për qenie të vogla ekzistojnë pothuajse në çdo kulturë të botës. Zanat, elfët, xhindët dhe krijesa të tjera të ngjashme janë pjesë e folklorit të shumë popujve.

Në Yunnan, disa banorë besojnë se poshtë këtyre kërpudhave fshihen “shpirtra të pyllit”, ndërsa në Filipine kërpudhat e ngjashme lidhen me legjendat për krijesa të vogla magjike.

Kjo ka bërë që disa studiues të mendojnë se përvojat e raportuara mund të ndikohen pjesërisht edhe nga pritshmëritë kulturore dhe traditat popullore.

Një enigmë që vazhdon

Shkencëtarët po studiojnë ADN-në dhe përbërjen kimike të Lanmaoa asiatica për të zbuluar se çfarë e shkakton këtë fenomen të pazakontë.

Deri atëherë, kërpudha mbetet një nga misteret më intriguese të botës natyrore: një organizëm që sfidon shpjegimet tradicionale dhe që vazhdon të qëndrojë mes shkencës dhe legjendës.

Në një botë ku pothuajse çdo gjë duket e shpjegueshme, Lanmaoa asiatica mbetet një kujtesë se natyra ende ruan sekrete që nuk i kemi zbuluar plotësisht./Përktheu Piranjat News

Artikuj te sugjeruar

video

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 5

3 vite pa licencë: Si u punësua psikologia në Vorë dhe kush mban përgjegjësi?

Flet i dyshuari i Masakrës së Beratit: Çfarë zbulon Kudret Zhuka?

Ne jemi me ju, gjatë gjithë vitit!

Zëri ynë për çdo grua që lufton sot!

Konflikti familjar në Klos që përfundoi në dhunë: Çfarë ndodhi mes Fluturës dhe të afërmve?

Kalvari i Anxhelës: Si u kthye një histori dashurie në një makth të vërtetë?

"Doktor Shkencash": Çfarë fshihet pas titullit akademik të Ulsi Manjës?

Unë e njoh atë djalin e shtrirë përtokë.

4 ditë revolte, gjenerata e re flet ndryshe.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 4

Vendimi që ngre dyshime: Çfarë e detyroi gjyqtaren e Shkodrës të vendosë për 42-vjeçarin?

Nga t*rturat te ekzekutimi barbar: Masakra e ’97-ës që nuk u zbardh kurrë.

I pastrehu kërkon ndihmë, Bashkia e Korçës i “ofron” një rrenoje.

Paguaj që të punosh: Zbërthehet skema e mashtrimit me "punën nga shtëpia"

Skandali me tunelin e Skërficës: Pas dështimit 23-milionësh, ARRSH thërret policinë për "Piranjat"

Ermal Pashaj: "Jam këtu kundër mediokërve, kriminelëve dhe dështimit 13-vjeçar të kësaj politike"

Manastirliu, kandidatja për Bashkinë e Tiranës, plagjiatura e radhës.

Patronazhistët e Ogerta Manastirliut gjatë Pranisë Besnike

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 3

Shantazh në emër të dashurisë, 40-vjeçari terrorizon gruan e martuar.

Faturat e avokatit. Si u zhdukën mijëra euro pa bërë asnjë punë?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Saranda e fëmijërisë sime, sot mes plumbave

Nga mësuese filloreje në drejtoreshë gjimnazi. Historia që na vjen nga Ishmi i Durrësit.

Rilindësit me plagjiaturë / Piranjat kapin ish-ministren e Arsimit. Si do të justifikohet ajo?

Prania besnike, një strategji djallëzore për të eliminuar praktikat institucionale.

Fshije videon! Mos shkatërro një jetë.

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 2

Nga burgu në arrest shtëpie: Eduard Limaj rikthehet te përndjekja e grave!

Haris Vongli: Dua të kthehem në Shqipëri për Davidin, tim bir.

Fyerje ndaj nxënësve, ngacmime e shkelje rregulloreje: Kush është nëndrejtori problematik?

Institucionet në shërbim të krimit: Pse hesht kryeministri për skandalet?

Nga tritoli te kërcënimet me jetë: Çfarë po ndodh me policin Altin Preka?

Porti i Durrësit po mbyllet, investimet në infrastrukturë vazhdojnë. Cili është justifikimi i APD?

Skandali me doktoraturën e Taulant Ballës: Piranjat zbulojnë mashtrimin!

PIRANJAT SHOW - SEZONI 10 EPISODI 1

“Dua 120 mijë euro”/ Si u zaptua prona në rrugën e Durrësit, zbardhet skema e mashtrimit

Tmerri i 40-vjeçares / Si u shndërrua njohja e re në përndjekje, shantazh dhe denigrim në rrjet

Pesë muaj pa të birin/ Nëna kërkon zbatimin e vendimit të gjykatës

TEC-et lundruese dhe mbetjet e rrezikshme/ KESH paguan edhe për trajtimin e mbetjeve të “Tigrave”

Liria nuk burgoset, as në Hagë, as në Beograd

“Ministrja kopjace”/ Klodiana Spahiu në krye të Shëndetësisë, punimi i diplomës rezulton plagjiaturë

“Nuk duam të ikim nga Shqipëria, por nga ju”/ Monologu i një brezi që nuk ju ka frikë

Flamingot që “zgjuan” një popull kundër qeverisë/ Revolta më e madhe qytetare në 30 vite

E premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Çdo të premte | ? 20:45 | ???? Syri TV

Si u tentua të shantazhohej me 100 mijë euro shefi i kabinetit të Përparim Ramës përmes mediave

PIRANJAT SHOW - SEZONI 9 EPISODI 16

Gruaja me dy identitete që premton “shërim” me ujin e kufomave në Pejë