Gjykata Penale e Tiranës pritet të marrë në shqyrtim gjatë ditës së sotme 28 masa që lidhen me protestën e zhvill...
BOTA
Biden dhe Trump reagojnë për ndarjen nga jeta të Jimmy Carter: Amerika dhe bota humbën një udhëheqës të jashtëzakonshëm
r.llPërditësimi i fundit 30 Dhjetor 2024, 09:55
jimmy carter
SHBA- Presidenti aktual i SHBA, Joe Biden dhe presidenti i zgjedhur Donald Trump kanë nderuar ish-presidentin amerikan dhe fituesin e çmimit Nobel për Paqe, Jimmy Carter, i cili u nda nga jeta në moshën 100-vjeçare. Carter, i cili jetoi më gjatë se çdo president në histori, ndërroi jetë ditën e djeshme në shtëpinë e tij në Plains në Georgia.
Biden e përshkroi atë si një njeri me parime, besim dhe përulësi, ndërsa Trump tha se të gjithë amerikanët i detyrohen Carterit një borxhi mirënjohjeje.
Carter u ngrit nga një fermer kikiriku për t'u bërë president në vitin 1977, përpara se të detyrohej të largohej nga Shtëpia e Bardhë pas vetëm një mandati katër-vjeçar, kur Ronald Reagan fitoi në zgjedhjet e ardhshme. Pasi u largua nga Shtëpia e Bardhë me vlerësime të ulëta të pëlqimit, reputacioni i tij u rikthye përmes punës humanitare që i dha atij Çmimin Nobel për Paqe.
“Sot, Amerika dhe bota humbën një udhëheqës të jashtëzakonshëm, burrë shteti dhe humanitar. Për të gjithë të rinjtë në këtë komb dhe për këdo që është në kërkim të asaj që do të thotë të jetosh një jetë me qëllim dhe kuptim, një jetë të mirë, studioni Jimmy Carter, një njeri me parime, besim dhe përulësi. Ai tregoi se ne jemi një komb i madh, sepse ne jemi një popull i mirë, i denjë dhe i nderuar, i guximshëm dhe i dhembshur, i përulur dhe i fortë.",thanë presidenti Biden dhe Zonja e Parë Jill Biden në një deklaratë.
Biden njoftoi se një ditë zie kombëtare do të mbahej më 9 janar. Ai gjithashtu urdhëroi që flamujt të qëndrojnë në gjysmështizë në të gjitha ndërtesat publike dhe ushtarake për 30 ditë, një periudhë që përfshin inaugurimin e presidentit të zgjedhur Trump, shkruan BBC.
Ky i fundit, nga ana tjetër postoi në Truth Social: “Sfidat me të cilat u përball Jimmy si president erdhën në një moment kyç për vendin tonë dhe ai bëri gjithçka në fuqinë e tij për të përmirësuar jetën e të gjithë amerikanëve. Për këtë, ne të gjithë i detyrohemi atij një borxh mirënjohjeje”.
Trump më parë u tall me mandatin e vetëm të Carter në fushatën elektorale përpara fitores së tij në zgjedhjet presidenciale të këtij viti dhe tha: "Ai është një njeri i mirë. Ai ishte një president i tmerrshëm".
Kjo erdhi pasi Carter e quajti Trump "president të paligjshëm", duke pretenduar se ai u ndihmua në Shtëpinë e Bardhë nga ndërhyrja ruse në zgjedhjet e vitit 2016, diçka që Moska dhe Trump e mohojnë.
Një tjetër homazh kryesor erdhi nga Barack Obama, i cili reflektoi mbi kalimin e kohës me Carter, duke thënë se "ai na mësoi të gjithëve se çfarë do të thotë të jetosh një jetë me hir, dinjitet, drejtësi dhe shërbim".
Ish-presidenti amerikan Bill Clinton dhe gruaja e tij, ish Sekretarja e Shtetit Hillary Clinton folën gjithashtu për besimin e Carter.
"Presidenti Carter jetoi për t'u shërbyer të tjerëve - deri në fund," thanë ata në një deklaratë.
Presidenca e Carter do të mbahet mend për përpjekjet e tij në trajtimin e problemeve akute ekonomike dhe disa sfidave të politikës së jashtme, duke përfshirë krizën e pengjeve në Iran, e cila përfundoi me vdekjen e tetë amerikanëve. Megjithatë, pati një triumf të dukshëm të politikës së jashtme në Lindjen e Mesme kur ai ndihmoi në ndërmjetësimin e një marrëveshjeje midis Egjiptit dhe Izraelit, të nënshkruar në Camp David në SHBA në 1978.
Carter humbi zgjedhjet e vitit 1980 me një dërrmues, duke fituar vetëm gjashtë shtete të SHBA plus Uashington DC. Pas largimit nga Shtëpia e Bardhë, ai u bë presidenti i parë dhe i vetëm që u kthye me kohë të plotë në shtëpinë ku jetonte përpara politikës, një shtëpi e përulur, me dy dhoma gjumi si një fermë.
Ai themeloi Qendrën Carter në 1982 për të ndjekur vizionin e tij të diplomacisë botërore dhe mori Çmimin Nobel për Paqen në vitin 2002 për përpjekjet e tij me fondacionin për të promovuar të drejtat e njeriut në mbarë botën. Ai gjithashtu u bashkua me Nelson Mandelën për të themeluar The Elders, një grup liderësh globalë që u angazhuan për të punuar për paqen dhe të drejtat e njeriut.
Carter ka lënë pas katër fëmijët e tij, 11 nipër e mbesa dhe 14 stërnipër. Gruaja e tij, Rosalynn, me të cilën ai ishte i martuar për 77 vjet, vdiq në nëntor 2023. Duke njoftuar vdekjen e tij, djali i Carter, Chip tha se babai i tij ishte "një hero, jo vetëm për mua, por për të gjithë ata që besojnë në paqen, të drejtat e njeriut dhe dashurinë altruiste".
Carter ndërpreu trajtimin mjekësor për një sëmundje të pazbuluar vitin e kaluar dhe në vend të kësaj filloi të merrte kujdes bujtinë në shtëpinë e tij. Ai kishte vuajtur nga probleme shëndetësore, duke përfshirë një melanoma që u përhap në mëlçi dhe tru.
