Pse macet mjaullijnë para dyerve të mbyllura?

Një mace që mjaullin para një dere të mbyllur ose që të pret në prag të derës nuk është thjesht këmbëngulëse. Ekspertët e sjelljes së maceve dhe disa studime shpjegojnë se çfarë fshihet pas kësaj, nga kurioziteti te lidhja me pronarin e saj.

Dyert e mbyllura i shqetësojnë shumë mace më shumë sesa do të prisnin pronarët e tyre. Gërvishtjet, mjaullimat dhe pritja para dhomës kanë disa shpjegime, dhe disa prej tyre lidhen me marrëdhënien që macja ndërton me njerëzit.

 Kurioziteti

Macet duan të dinë se çfarë po ndodh në anën tjetër të derës. Karen Sueda, një bihejvioriste veterinare, i shpjegoi portalit amerikan Live Science se është një lloj frike se mos humbasin diçka.

Mbikëqyrja e territorit

Macet kontrollojnë natyrshëm territorin e tyre, i cili është shtëpia e tyre. Konsulentja e sjelljes së maceve Ingrid Johnson i tha të njëjtit portal se macet kontrollojnë aksesin në hapësirë, nevojat themelore dhe territorin sepse kjo i ndihmon të mbijetojnë si gjuetarë dhe si pre. Ajo shton se macet nuk e kuptojnë që dera është e mbyllur vetëm përkohësisht, kështu që ato ndiejnë sikur vendi ku ndiheshin të sigurta është marrë papritur.

Nuk u pëlqen kur nuk kanë zgjedhje

Bihejvioristja Jane Ehrlich thekson se macet nuk i durojnë dot tre gjëra: të mos kenë zgjedhje, të mos kenë kontroll dhe të ndryshojnë diçka. Një derë e mbyllur i sjell të treja, dhe pikërisht atëherë macja mund të mos dëshirojë të marrë pjesë në atë që po ndodh pas saj, por dëshiron të dijë se për çfarë bëhet fjalë.

Shoqëria është e rëndësishme për ta

Në vitin 2017, në revistën Behavioral Processes, studiuesit nga Universiteti Shtetëror i Oregonit ekzaminuan 38 mace, gjysma e të cilave jetonin me njerëz dhe gjysma e të cilave jetonin në një strehë. Maceve iu ofrua ushqim, lodra, aroma dhe shoqëri me njerëzit. Sipas një raporti kërkimor, gjysma e maceve zgjodhën shoqërinë njerëzore mbi çdo gjë tjetër, përfshirë ushqimin.

 Pronari është mbështetja e tyre

I njëjti ekip publikoi një studim mbi lidhjen e maceve me pronarët e tyre në revistën Current Biology në vitin 2019. Macja kaloi dy minuta në një dhomë të panjohur me pronarin e saj, dy minuta vetëm dhe pastaj dy minuta të tjera me pronarin që u kthye.

Tek 64.3 përqind e koteleve dhe 65.8 përqind e maceve të rritura, studiuesit njohën një lidhje të sigurt, e cila është afërsisht e njëjta përqindje e fëmijëve të lidhur mirë me prindërit e tyre, që është 65 përqind. Autorja kryesore Kristyn Vitale arriti në përfundimin se shumica e maceve i shohin pronarët e tyre si një burim sigurie.

Disa e kanë të vështirë të përballojnë ndarjen

Studiuesit në Universitetin Federal të Juiz de Fora në Brazil publikuan një anketë me 223 mace në revistën PLOS ONE në vitin 2020. Në 13.5 përqind, ose 30 mace, pronarët përshkruan sjellje që tregonin ankth nga ndarja.

Sjelljet më të zakonshme ishin shkatërrimi i objekteve, mjaullitja e tepërt dhe urinimi jashtë kutisë së rërës. Probleme të tilla ishin më të zakonshme në familjet ku macja nuk kishte lodra ose ndonjë kafshë tjetër për shoqëri. Autorët paralajmërojnë se rezultatet bazohen në mënyrën se si pronarët e interpretojnë sjelljen e maces së tyre kur ajo është larg dhe ende nuk janë verifikuar nga vëzhgimi.

Sueda thotë se mjaullima e fortë dhe e vazhdueshme, veshët e rrafshuar dhe fishkëllima mund të jenë shenja të shqetësimit të vërtetë. Nëse jeni të shqetësuar, është më mirë të konsultoheni me një veteriner për të përjashtuar problemet mjekësore.