Një 34-vjeçare në Oklahoma të SHBA-së është dënuar me shtatë burgime të përjetshme, pasi u shpall fajto...
AKTUALITET
Alarm nga Italia: 31.777 leje të reja qëndrimi për shqiptarët në vitin 2025, 30.1% më shumë se në 2024
PiranjatPërditësimi i fundit 2 November 2026, 14:12
Shqiptarët po largohen në numër gjithnjë e më të madh drejt Italisë.
Gjatë vitit 2025, autoritetet italiane lëshuan 31.777 leje të para qëndrimi për shtetasit shqiptarë, kundrejt 24.430 lejeve në vitin 2024.
Janë 7.347 leje më shumë brenda një viti, ose një rritje prej 30,1%. Shifra është një sinjal i fortë për një vend që po përballet prej vitesh me tkurrje të popullsisë dhe humbje të vazhdueshme të fuqisë së tij njerëzore.
Të dhënat e Institutit Italian të Statistikave (ISTAT), të publikuara më 22 tetor 2026, e rendisin Shqipërinë në vendin e katërt për numrin e lejeve të para të qëndrimit të lëshuara në Itali gjatë vitit 2025, pas Marokut, Bangladeshit dhe Egjiptit. Rritja prej 30,1% është më e ulët se rritja e përgjithshme e lejeve për shtetasit jashtë Bashkimit Evropian, e cila arriti në 47,2%. Por për Shqipërinë, ku emigracioni ka marrë përmasa të ndjeshme demografike, edhe ky shtim prej mbi shtatë mijë lejesh në një vit është arsye për shqetësim.
Ajo që e bën më domethënëse këtë zhvillim është se largimi nuk po përfshin vetëm individë që kërkojnë punë. Nga 31.777 lejet e lëshuara për shqiptarët, 21.131 ishin për arsye familjare. Pra, pjesa më e madhe e hyrjeve të reja lidhet me bashkimin familjar. Kjo tregon se pas emigrantëve që janë vendosur më herët në Itali po zhvendosen edhe bashkëshortët, fëmijët dhe familjet e tyre. Nuk është më vetëm largimi i një punëtori, por në shumë raste transferimi i gjithë jetës familjare jashtë Shqipërisë.
Në të njëjtën kohë, rreth 25.500 persona me origjinë shqiptare fituan shtetësinë italiane gjatë vitit 2025. Edhe pse numri është më i ulët se në vitin 2024, kur shtetësinë e fituan rreth 31.500 shqiptarë, ai mbetet ndër më të lartët për nga vendi i origjinës. Kjo shifër nuk përfaqëson kërkesa për shtetësi, por shtetësi të fituara. Ajo dëshmon se një pjesë e madhe e shqiptarëve që jetojnë në Itali kanë kaluar nga qëndrimi si emigrantë në statusin e qytetarëve të vendit pritës. Këtu qëndron edhe një nga dimensionet më shqetësuese të emigracionit: Shqipëria nuk po humbet vetëm njerëz që largohen përkohësisht, por po sheh një pjesë të qytetarëve të saj të ndërtojnë jashtë vendit familjen, karrierën dhe të ardhmen.
Raporti i Ministrisë italiane të Punës për komunitetin shqiptar evidenton se në fund të vitit 2024 në Itali jetonin rregullisht 360.965 shtetas shqiptarë. Rreth 60% e tyre ishin vendosur në Italinë e Veriut, ndërsa 21,1% ishin të mitur. Komuniteti kishte një moshë mesatare prej 37,2 vjeç dhe drejtonte 42.076 ndërmarrje individuale, kryesisht në sektorin e ndërtimit. Këto të dhëna tregojnë se shqiptarët janë tashmë pjesë e konsoliduar e ekonomisë dhe shoqërisë italiane.
Ndërsa Italia përfiton nga fuqia punëtore, sipërmarrja dhe familjet që vendosen në territorin e saj, Shqipëria përballet me mungesë punonjësish, largim të të rinjve dhe dobësim të bazës demografike.
Sipas raportit të Ministrisë italiane të Punës, në fund të vitit 2024, shtetasit shqiptarë drejtonin 42.076 ndërmarrje individuale në Itali. Rreth 66% e tyre ushtronin aktivitet në sektorin e ndërtimit, duke dëshmuar përqendrimin e sipërmarrjes shqiptare në një nga sektorët kryesorë të ekonomisë italiane.
Për të kuptuar më gjerë këtë prani ekonomike, rëndësi ka edhe raporti Immigrazione e Imprenditoria 2025, i përgatitur nga IDOS në bashkëpunim me CNA-në, Konfederatën Kombëtare të Artizanatit dhe Ndërmarrjeve të Vogla dhe të Mesme në Itali. Sipas këtij raporti, ndërmarrjet e drejtuara nga persona të lindur jashtë Italisë u rritën me 46,9% gjatë periudhës 2011–2024, duke arritur në 666.767. Në të njëjtën periudhë, ndërmarrjet e drejtuara nga sipërmarrës të lindur në Itali shënuan rënie prej 7,9%. Në fund të vitit 2024, bizneset e emigrantëve përbënin 11,3% të sipërmarrjeve në vend.
Të dhënat tregojnë se emigrantët janë bërë një pjesë e rëndësishme e strukturës sipërmarrëse italiane. Në rastin e shqiptarëve, përqendrimi në ndërtim dhe numri i konsiderueshëm i bizneseve dëshmojnë se komuniteti ka kaluar përtej rolit tradicional të fuqisë punëtore. Shqiptarët krijojnë aktivitete ekonomike, investojnë, punësojnë dhe kontribuojnë në zhvillimin e sektorëve ku Italia ka nevojë për fuqi punëtore dhe sipërmarrje.
Edhe treguesit e punësimit nxjerrin në pah peshën e komunitetit shqiptar. Sipas raportit të Ministrisë italiane të Punës, shkalla e punësimit te shqiptarët ishte 60,8%. Megjithatë, diferenca gjinore mbetet e theksuar: 78,2% te burrat dhe 43,3% te gratë. Gratë përbënin 49,2% të komunitetit shqiptar, por vetëm 35,4% të personave të punësuar. Kjo tregon se, krahas kontributit ekonomik, komuniteti përballet ende me pengesa në përfshirjen e grave në tregun e punës.
Raporti IDOS, Dossier Statistico Immigrazione 2026, i prezantuar në Itali më 27 tetor 2026, e vendos migracionin në kontekstin më të gjerë të ndryshimeve demografike dhe nevojave të tregut të punës. Për Shqipërinë, ky kontekst nxjerr në pah një kontrast të fortë: emigracioni shqiptar kontribuon në ekonominë e vendit pritës, ndërsa vendi i origjinës duhet të përballojë pasojat e largimit të qytetarëve të tij.
Rritja e lejeve të para të qëndrimit me 30,1% brenda një viti nuk është thjesht një statistikë, por një tregues shqetësues.
36 vjet pas Revolucionit Demokratik dhe rënies së regjimit komunist, Italia vazhdon të mbetet për mijëra shqiptarë simboli i një jete më të mirë, i sigurisë ekonomike dhe i mundësive që nuk i gjejnë në vendin e tyre.
Pas 36 vitesh demokraci, largimi i qytetarëve nuk mund të trajtohet më si një fenomen social, por është një pasqyrë e së tashmes dhe e dështimit për t’u ofruar brezave të rinj arsye bindëse për të qëndruar në Shqipëri./ Alba Kepi/
