Editorial Emisione Investigime Aktualitet Sociale Politikë Kosova Bota Showbiz Lifestyle Sport
TË FUNDIT
Vuçic drejt akuzës penale, Financial Times: Qeveria i premtoi Kushnerit projektin pa tender U ndoq nga 6 patrulla dhe u kap pas arratisë së ‘çmendur’ me makinë, 33-vjeçari shqiptar i lirë pas disa or... Policia largon me forcë protestuesit nga zona para Kryeministrisë, qytetarët kundërshtojnë: Nuk na lënë të ... “The Sun”: 30 shqiptarë u dënuan për trafik droge vetëm në 1 muaj EMRI-FOTO/ Kush është nëna 31-vjeçare shqiptare që vdiq në aksidentin tragjik, anëtarët e familjes në gjend... Shiriti “Çifti me jetë të lumtur” tradhton grabitësit, zbardhet skema si u vodhën 43 mijë euro në Ballsh... 'Samiti i Arubës ende vijon’/ Meta: Buxheti i vitit 2027 nis me mashtrim, euro ka zbritur në 89 lekë Arrestohet në Vorë 49-vjeçari i kërkuar nga Italia për torturë dhe skllavëri Operacioni i Veliajt kthehet në përplasje, drejtori i Burgut të Fierit: Nuk ishte problemi ndërhyrja, por z... Dita e Alfabetit, Meta: Një gjuhë e shkruar me germa gjaku dhe sakrifica heroike të panumërta Gazetari nga Tetova përplaset me Ramën: Nuk keni folur për shqiptarët e RMV VIDEO/Ndërhyrja e menjëhershme e Policisë parandalon një ngjarje të rëndë kriminale në një familje
BOTA

Vuçic drejt akuzës penale, Financial Times: Qeveria i premtoi Kushnerit projektin pa tender

Ish-presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, u bëri personalisht presion zyrtarëve që të hiqnin pengesat për ndërtimin e një hoteli Trump

P
Piranjat22 November 2026, 20:47 · 14 min lexim
Vuçic drejt akuzës penale, Financial Times: Qeveria i premtoi

Ish-presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, u bëri personalisht presion zyrtarëve që të hiqnin pengesat për ndërtimin e një hoteli Trump në qendër të Beogradit, sipas dokumenteve dhe dëshmive të siguruara nga Financial Times (FT).

Këto materiale zbulojnë se deri ku shkoi ish-lideri i rrëzuar nga pushteti për të siguruar një marrëveshje pronësie të mbështetur nga Jared Kushner, dhëndri i presidentit amerikan Donald Trump.

Plani për të shembur dhe rindërtuar ish-selinë e Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë Jugosllave, ndërtesën e bombarduar që njihet si kompleksi i Shtabit të Përgjithshëm, u kthye në një pikë të nxehtë të protestave të drejtuara nga studentët, të cilat sfiduan qeverisjen gjithnjë e më autoritare të Vuçiçit dhe kontribuuan në rrëzimin e tij në zgjedhjet e muajit të kaluar.

Kushner pezulloi pjesëmarrjen e tij në projekt vitin e kaluar, ndërsa sfidat ligjore ndaj tij po shtoheshin. Muajin e kaluar, Lista Studentore fitoi me rezultat dërrmues zgjedhjet e parakohshme parlamentare dhe u zotua të nxjerrë në dritë korrupsionin e qeverive të mëparshme.

“Provat që tashmë janë pjesë e dosjes së çështjes së Shtabit të Përgjithshëm duhet të çojnë në nisjen e procedimit penal ndaj Aleksandar Vuçiçit për vepra që dënohen me burgim nga një deri në tetë vjet”, deklaroi Lista Studentore.

Seanca e parë gjyqësore pas zgjedhjeve është planifikuar të zhvillohet të hënën, ku do të paraqiten prova dhe dëshmitarë të rinj.

Dokumentet e shqyrtuara nga FT, përfshirë marrëveshjen e plotë të investimit, e cila nuk ishte bërë më parë publike, si dhe dëshminë e një dëshmitareje kyçe, tregojnë se zyrtarët vepruan nën presionin e drejtpërdrejtë të Vuçiçit për të hequr pengesat ligjore ndaj zhvillimit të projektit. Mes tyre ishte edhe statusi i kompleksit si monument i mbrojtur i trashëgimisë kombëtare.

Dubravka Đukanović, ish-drejtoreshë e Institutit të Serbisë për Mbrojtjen e Monumenteve të Kulturës, u tha prokurorëve vitin e kaluar se Vuçiçi e kishte qortuar personalisht atë dhe kolegët e saj, duke i quajtur “injorantë”, gjatë një takimi në pallatin presidencial. Sipas saj, ai u kishte kërkuar të “merrnin përgjegjësinë” dhe të hapnin rrugën për projektin.

“Nuk është aspak e këndshme kur […] dikush, edhe nëse është shteti, të vendos përpara zgjedhjes për të vendosur shembjen e asaj që ke detyrimin të mbrosh”, i tha Đukanović Prokurorisë Publike për Krimin e Organizuar, sipas deklaratës së saj të siguruar nga FT.

“Presidenti Vuçiç tha atëherë se heqja e statusit të mbrojtjes ishte e domosdoshme”, thuhet në dëshminë e saj.

Đukanović i tha FT-së se “e gjithë situata ishte e pakëndshme, ashtu si edhe vetëdija se presidenti ose nuk ishte në dijeni të procedurave ligjore, ose nuk i interesonte respektimi i tyre. Ai e përfundoi takimin duke thënë se kushdo që nuk ishte i gatshëm të mbështeste projektin duhej të jepte dorëheqjen”.

Dëshmia e saj sugjeron se qeveria serbe që tashmë është larguar nga pushteti dhe investitorët amerikanë të mbështetur nga Kushner bashkëpunuan për më shumë se një vit, pavarësisht shqetësimeve të shumta ligjore që shoqëronin projektin.

Të hënën, Serbia zyrtarisht i dha fund marrëveshjes së investimit me kompaninë amerikane Atlantic Incubation Partners, investitor i mbështetur nga Kushner, i cili u tërhoq nga projekti në fund të vitit të kaluar.

Marrëveshja, e nënshkruar në maj të vitit 2024, përcaktonte se realizimi i saj ishte “i kushtëzuar nga heqja e statusit të trashëgimisë kulturore për ndërtesat”.

Vuçiçi duhet ta ketë siguruar Kushnerin se “çdo problem ligjor do të zgjidhej deri në momentin e nisjes së punimeve”, tha Nenad Lajbensperger, një historian serb që ka studiuar historinë e ndërtesës.

“Qeveria e dinte se ndërtesa ishte e mbrojtur dhe, megjithatë, kishte idenë që ta realizonte projektin Trump në mënyrë të paligjshme”, u shpreh ai.

Đukanović i tha FT-së se “nuk kishte asnjë mundësi që statusi i mbrojtjes të hiqej në mënyrë të ligjshme”, përveç rastit kur ndërtesa të shkatërrohej plotësisht.

Ajo shtoi se që në fillim ishte e qartë se zhvilluesit amerikanë nuk kishin interes për ruajtjen e ndërtesës.

“Që në kontaktin tim të parë me arkitektin, ishte e qartë se ai nuk kishte asnjë ide se kompleksi i Shtabit të Përgjithshëm ishte një pasuri kulturore”.

Sipas saj, projekti ishte hartuar shumë kohë përpara takimit të tyre dhe nuk u bë asnjë ndryshim pas tij. Ajo e përshkroi takimin si një “farsë”.

Pamjet projektuese të hotelit Trump ishin realizuar nga Brian Vargo, drejtor menaxhues i kompanisë së zhvillimit të pasurive të paluajtshme LIVWRK, me seli në Nju Jork, e cila kishte bashkëpunuar me Kushnerin në të paktën dy projekte në Bruklin. Vargo nuk iu përgjigj kërkesave për koment.

E përfunduar në vitin 1965, ndërtesa e Shtabit të Përgjithshëm ishte një simbol i arkitekturës moderniste jugosllave, deri kur avionët luftarakë amerikanë e shkatërruan pjesërisht gjatë fushatës së bombardimeve të NATO-s në Beograd në vitin 1999. Pas bombardimeve, ndërtesa u kthye në një simbol të qëndresës kundër Perëndimit.

I dërguari i Donald Trump, Richard Grenell, zhvilloi bisedimet e para me Vuçiçin për këtë projekt në vitin 2020, sipas ish-presidentit serb. Në atë kohë, Vuçiçi kishte theksuar se projekti duhej të zhvillohej “në përputhje” me statusin e veçantë të mbrojtjes së trashëgimisë kulturore të kompleksit.

Grenell refuzoi të komentonte.

Projekti mori hov pas një takimi mes Kushnerit dhe Vuçiçit në margjinat e Forumit Ekonomik Botëror në Davos, në vitin 2023, takim për të cilin ishte bërë njoftim në faqen zyrtare të presidentit të atëhershëm serb.

Gjatë vitit pasues, Vuçiçi dhe ministri i tij i Financave, Siniša Mali, zhvilluan disa takime ku u bënë presion zyrtarëve të trashëgimisë kulturore që t’i hiqnin kompleksit statusin e mbrojtur, sipas dëshmisë së Đukanović.

“Në takimin ku u tha se duhej zgjedhur mes njërës dhe tjetrës, ose të niste procesi për heqjen e mbrojtjes, ose të jepnim dorëheqjen”, deklaroi ajo, sipas dëshmisë së saj.

Sipas saj, Mali e përforcoi këtë ultimatum në një takim të mëvonshëm. Đukanović dhe një koleg i saj dhanë dorëheqjen.

Vuçiçi dhe Mali nuk iu përgjigjën kërkesave për koment.

Çështja nxiti protestat e drejtuara nga studentët, të cilat kishin përfshirë Serbinë që nga fundi i vitit 2024. Megjithatë, partia e Vuçiçit, SNS, nuk u tërhoq dhe në nëntor të vitit 2025 miratoi një ligj të posaçëm për heqjen e statusit të mbrojtjes së kompleksit, duke shkaktuar protesta të reja.

Një muaj më vonë, ministri i Kulturës, Nikola Selaković, u mor i pandehur për shpërdorim detyre. Prokurorët ngritën akuza gjithashtu ndaj pasuesit të Đukanović në detyrë, Goran Vasić, për falsifikim të dyshuar të dokumenteve me qëllim justifikimin e heqjes së statusit të trashëgimisë kombëtare.

Kushner u tërhoq nga projekti pas këtyre dy akuzave.

Një zëdhënës i kompanisë Atlantic i tha FT-së:

“Vizioni ynë ishte të krijonim një destinacion të nivelit botëror, që do të nderonte historinë e Beogradit […] duke kontribuar njëkohësisht në të ardhmen e qytetit. Ne ishim krenarë për projektimin dhe ndikimin pozitiv që ai mund të kishte. Ndërsa rrethanat ndryshuan, arritëm në përfundimin se projekti nuk mund të përmbushte më qëllimin e synuar dhe vendosëm të tërhiqeshim në nëntor të vitit 2025”.

Vasić dhe Selaković i mohojnë akuzat. Ata vijojnë të jenë të lirë ndërsa gjykohen, ndërsa seanca e radhës është caktuar për të hënën.

Avokatët e tyre kanë kundërshtuar akuzat, duke iu referuar ligjit të posaçëm të miratuar vitin e kaluar, i cili hoqi statusin e mbrojtjes së trashëgimisë kulturore për ndërtesën. Ata nuk iu përgjigjën kërkesave të mëtejshme për koment.

Megjithatë, në aktakuzën e tyre, prokurorët e akuzuan Selakovićin dhe Vasićin për shkelje të ligjit në korrik të vitit 2024, kur ndërtesa ishte ende nën mbrojtje.

Në atë muaj, ministri thirri Vasićin dhe persona të tjerë në zyrën e tij dhe u kërkoi të paraqisnin një propozim për heqjen e statusit të mbrojtjes së kompleksit brenda së njëjtës ditë, thanë prokurorët.

“Selaković e dinte se nuk kishte autoritet ligjor për të nisur një procedurë të tillë dhe se nuk ishin plotësuar kushtet e përcaktuara në Ligjin për Trashëgiminë Kulturore”, përfunduan prokurorët.

Skandali i Shtabit të Përgjithshëm shton vëmendjen dhe kontrollin ndaj bashkëpunëtorëve të Trumpit, të cilët po ndjekin marrëveshje të mbështetura nga lidhjet politike në të gjithë Ballkanin. Këto përfshijnë projekte energjetike në Bosnjë dhe zhvillime të diskutueshme në bregdetin shqiptar.

Megjithatë, rasti i Serbisë ofron një dëshmi veçanërisht të qartë të ndikimit politik të ushtruar në favor të investitorëve të lidhur me familjen e Trumpit.

Sipas marrëveshjes së investimit të vitit 2024, të siguruar nga FT, qeveria e Vuçiçit dhe kompania AIP e Kushnerit kishin rënë dakord të krijonin një sipërmarrje të përbashkët në Beograd.

Investitori amerikan do t’ia transferonte më pas pjesën e tij një kompanie të lidhur me të, me seli në Emiratet e Bashkuara Arabe, e cila do të ruante kontrollin operacional dhe financiar mbi projektin.

Sipas marrëveshjes, Atlantic do të përfitonte të drejtën për të zhvilluar projektin pa një tender publik dhe pa qenë e detyruar të respektonte kufizimet që rridhnin nga statusi i trashëgimisë kombëtare të ndërtesës. Kjo do të garantonte përfitimin maksimal nga projekti dhe një rrugë më të lehtë drejt marrjes përfundimtare të pronësisë.

Vuçiçi dha dorëheqjen në shtator dhe shpalli zgjedhje të parakohshme në një përpjekje të dështuar për t’u rikthyer në postin e kryeministrit.

Humbja e tij ka përshpejtuar shpërbërjen e rrjetit të tij politik. Autoritetet kanë mbyllur Alta Bank, e lidhur me regjimin, si dhe kanë arrestuar pronarin e saj dhe drejtues policie besnikë ndaj ish-presidentit.

Vuçiçi nuk e ka mohuar se ka punuar për të promovuar projektin e Shtabit të Përgjithshëm dhe se u ka bërë presion zyrtarëve qeveritarë, duke argumentuar se kjo ishte diçka normale për një president.

“Ata më akuzojnë se jam përpjekur të sjell një investitor […] Kushnerin, për ndërtesën e Shtabit të Përgjithshëm”, tha Vuçiçi për televizionin Kurir një javë përpara zgjedhjeve.

“Unë doja që të bënim diçka për Beogradin, të pastronim ato rrënoja, atë pamje të shëmtuar […] të ndërtonim marrëdhëniet më të mira të mundshme me amerikanët, të krijonim një destinacion të nivelit më të lartë, që do të tërhiqte edhe më shumë turistë”, u shpreh ai.

SHPËRNDAJE

Lexo edhe

BOTA

Me rëndësi

Ndiqni Piranjat kudo.

Investigime, denoncime dhe satirë — zëri që nuk hesht.